ΑΡΙΘΜΟΣ 237/2013 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Ζ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Θεόδωρα Γκοΐνη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Ιωάννη Γιαννακόπουλο, Ανδρέα Ξένο και Πάνο Πετρόπουλο - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες. Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 6 Φεβρουαρίου 2013, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Δημητρίου Δασούλα (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χρήστου Πήτα, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Κ. Π. του Γ., κατοίκου ... και ήδη κρατουμένου στο Ψυχιατρείο Κρατουμένων Κορυδαλλού, που εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Μαριάννα Παπαδάκη, περί αναιρέσεως της με αριθμό 651/2012 αποφάσεως του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών. Το Πενταμελές Εφετείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 5 Μαρτίου 2012 αίτησή του η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 471/12. Αφού άκουσε Την πληρεξούσια δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Κατά τη διάταξη του άρθρου 551 παρ. 1 εδ. α' του ΚΠοινΔ, αν πρόκειται να εκτελεσθούν κατά του ιδίου προσώπου περισσότερες αμετάκλητες καταδικαστικές αποφάσεις, για διαφορετικά εγκλήματα που συρρέουν, εφαρμόζονται οι διατάξεις του Ποινικού Κώδικα για τη συρροή και κατά τη διάταξη της παρ. 3 εδ. τελευταίο του ιδίου άρθρου του ΚΠοινΔ, κατά της αποφάσεως με την οποία καθορίζεται συνολική ποινή, επιτρέπεται η άσκηση αναιρέσεως στον κατηγορούμενο και στον Εισαγγελέα. Η αναίρεση είναι επιτρεπτή, για όλους αδιαστίκτως τους λόγους που αναφέρονται στο άρθρο 510 παρ. 1 του ιδίου Κώδικα και επομένως και για εκείνον της απόλυτης ακυρότητας της διαδικασίας. Περαιτέρω κατά τη διάταξη του άρθρου 14 παρ. 3 του ΚΠοινΔ, ο δικαστής που έχει συμπράξει στην έκδοση αποφάσεως κατά της οποίας ασκήθηκε έφεση ή αναίρεση, αποκλείεται να δικάσει στις δύο τελευταίες περιπτώσεις. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι ο σχετικός λόγος αποκλεισμού δημιουργείται, όταν πρόκειται να δικάσει έφεση ή αναίρεση, που ασκήθηκε κατά της αποφάσεως, στην έκδοση της οποίας συνέπραξε. Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων προκύπτει ότι με αυτές εξασφαλίζεται το δικαίωμα του προσώπου να δικασθεί η υπόθεσή του, από ανεξάρτητο και αμερόληπτο δικαστήριο, με δίκαιο τρόπο, σύμφωνα με την αρχή της δίκαιης δίκης. Με τη διάταξη του άρθρου 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ καθιερώνεται "το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη" με την έννοια της έγκαιρης, ουσιαστικής και αδιάβλητης, υπό διαδικαστικές (δικονομικές) εγγυήσεις, διεξαγωγής της δίκης, ώστε να είναι δυνατή η αντικειμενική αναζήτηση της αληθείας και η έγκαιρη και αποτελεσματική προστασία του διαδίκου. Μία από τις εγγυήσεις αυτές είναι η ανεξαρτησία και αμεροληψία του δικαστηρίου, το οποίο λειτουργεί σύμφωνα με τον εθνικό νόμο και αποφαίνεται επί της βασιμότητας της ποινικής κατηγορίας, αν πρόκειται για ποινική υπόθεση. Σύμφωνα με τα ανωτέρω δεν αποκλείεται ο δικαστής από την άσκηση των δικαστικών του καθηκόντων σε περίπτωση καθορισμού συνολικής ποινής κατά τη διάταξη του άρθρου 551 ΚΠοινΔ, όταν πρόκειται να εκτελεσθούν κατά του ιδίου προσώπου περισσότερες αμετάκλητες καταδικαστικές αποφάσεις για διαφορετικά εγκλήματα, αν ο ίδιος έχει δικάσει στην υπόθεση που επιβλήθηκε συγχωνευομένη ποινή. Εξάλλου με το άρθρο 15 του ίδιου Κώδικα προβλέπεται το δικαίωμα του κατηγορουμένου και των λοιπών αναφερομένων σ' αυτό παραγόντων της δίκης, να ζητήσουν την εξαίρεση των δικαστικών προσώπων, αν υπάρχουν γεγονότα που μπορούν να δικαιολογήσουν εμφανώς δυσπιστία για την αμεροληψία του. Στην προκειμένη περίπτωση από την παραδεκτή, για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, επισκόπηση των εγγράφων της δικογραφίας, προκύπτουν τα ακόλουθα. Ο αναιρεσείων είχε καταδικασθεί: α) με την υπ' αρ. 2527/2011 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, στη σύνθεση του οποίου συμμετείχε ως Πρόεδρος ο Πρόεδρος Εφετών Αθηνών Θεοχάρης Μπίρπος, σε κάθειρξη είκοσι τριών (23) ετών και ενός (1) μηνός και χρηματική ποινή 1500 ευρώ και β) με την υπ' αρ. 20140/2010 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Αθηνών σε φυλάκιση πέντε (5) μηνών. Κατόπιν αιτήσεως του ιδίου το Πενταμελές Εφετείο Αθηνών, με Πρόεδρο τον αυτόν Πρόεδρο Εφετών Θεοχάρη Μπίρπο, προέβη σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 551 παρ. 1 εδ. α' του ΚΠοινΔ, με την αναιρεσιβαλλομένη υπ' αρ. 651/20-2-2012 απόφασή του, σε συγχώνευση των επιβληθεισών σε βάρος του ως άνω στερητικών της ελευθερίας ποινών. Σύμφωνα με τα προεκτεθέντα δεν συνέτρεχε στο πρόσωπο του Προέδρου Εφετών Θεοχάρη Μπίρπου ο από το άρθρο 14 παρ. 2 του ΚΠοινΔ λόγος αποκλεισμού και ως εκ τούτου νομίμως αυτός συμμετείχε στη σύνθεση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, το οποίο προέβη στη συγχώνευση των προαναφερομένων ποινών. Επομένως ο σχετικός από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' του ΚΠοινΔ πρώτος λόγος αναιρέσεως για απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας, για το λόγο ότι ο πρόεδρος του δικαστηρίου που προέβη στη συγχώνευση των ανωτέρω αποφάσεων συμμετείχε ως πρόεδρος και στο Πενταμελές Εφετείο Αθηνών, που εξέδωσε την πρώτη, υπ' αρ. 2527/2011, καταδικαστική για τον αναιρεσείοντα απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, είναι αβάσιμος και απορριπτέος. Κατά το άρθρο 32 παρ. 1 του ΚΠοινΔ ουδεμία απόφαση του ποινικού δικαστηρίου σε δημόσια συνεδρίαση ή σε συμβούλιο δεν έχει κύρος αν δεν ακουσθεί προηγουμένως ο Εισαγγελέας. Κατά δε το άρθρο 138 παρ.2 του ΚΠοινΔ πριν από κάθε απόφαση ή διάταξη που εκδίδεται κατά τη διαδικασία στο ακροατήριο παίρνουν το λόγο ο Εισαγγελέας και οι παρόντες διάδικοι. Τέλος κατά την παράγραφο 3 του αυτού άρθρου 138 η παράβαση της παραγράφου 2 αυτού συνεπάγεται την ακυρότητα της αποφάσεως. Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει ότι αν στον Εισαγγελέα δεν δοθεί ο λόγος και ως εκ τούτου δεν διατυπώσει αυτός πρόταση πριν την έκδοση της απόφασης του δικαστηρίου, επέρχεται απόλυτη ακυρότητα, δημιουργούσα λόγον αναιρέσεως κατά το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Α' και 171 παρ. 1 εδ. β' του ΚΠοινΔ. Στη προκειμένη περίπτωση από τα επισκοπούμενα παραδεκτώς πρακτικά της δίκης κατά την οποία εκδόθηκε η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι, κατά τη δημοσία συνεδρίαση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, ο διευθύνων τη συζήτηση έδωσε το λόγο στον εισαγγελέα, ο οποίος πρότεινε την παραδοχή της αιτήσεως και την επιβολή στον αιτούντα κατηγορούμενο συνολικής ποινής καθείρξεως είκοσι τριών ετών και τριών μηνών, αποτελουμένης από τη βαρύτερη ποινή καθείρξεως των είκοσι τριών ετών και ενός μηνός που επιβλήθηκε με την υπ' αρ. 2527/2011 απόφαση, επαυξανομένη κατά δύο μήνες από την ποινή φυλακίσεως των πέντε μηνών, που επιβλήθηκε με την υπ' αρ. 20140/2010 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Αθηνών. Επομένως ο, από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' του ΚΠοινΔ, δεύτερος λόγος αναιρέσεως για απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας, εκ του ότι ο διευθύνων τη συζήτηση δεν έδωσε προηγουμένως τον λόγο στον εισαγγελέα να προτείνει επί της συνολικής ποινής, είναι αβάσιμος και απορριπτέος. Από τις διατάξεις του άρθρου 349 παρ. 1 και 7 του ΚΠΔ προκύπτει ότι ο κατηγορούμενος έχει δικαίωμα να ζητήσει αναβολή της δίκης για ανωτέρα βία, περίπτωση δε ανωτέρας βίας, κατά το νόμο, αποτελεί και η αποχή των δικηγόρων και η, εντεύθεν, αδυναμία εμφανίσεως στο δικαστήριο του συνηγόρου του να τον υπερασπιστεί. Η παραδοχή ή μη του ως άνω αιτήματος απόκειται μεν στη κυριαρχική κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, οφείλει όμως τούτο να απαντήσει στο αίτημα αναβολής και, σε περίπτωση απορρίψεως του, να αιτιολογήσει ειδικά και εμπεριστατωμένα την απόφαση του. Διαφορετικά, αν δηλαδή παραλείψει να απαντήσει στο ανωτέρω αίτημα δημιουργείται λόγος αναιρέσεως της αποφάσεως για έλλειψη ακροάσεως (άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Β' του ΚΠοινΔ). Στην προκειμένη περίπτωση από τα πρακτικά της αναιρεσιβαλλομένης αποφάσεως προκύπτει ότι ο αναιρεσείων, ο οποίος παρέστη χωρίς συνήγορο στο ακροατήριο (και από προφανή παραδρομή γίνεται λόγος στο αναιρετήριο για αίτημα δικηγόρου, συνηγόρου του κατηγορουμένου), δεν υπέβαλε στο δικαστήριο αίτημα αναβολής της δίκης. Επομένως ο σχετικός, από το άρθρο 510 παρ. 1 Β' του ΚΠοινΔ, λόγος αναιρέσεως για έλλειψη ακροάσεως, για το λόγο ότι το δικαστήριο αντιπαρήλθε σιγή και δεν απάντησε στο αίτημα του αναιρεσείοντος για αναβολή της δίκης, λόγω αποχής των δικηγόρων, κατόπιν αποφάσεως του ΔΣΑ, είναι αβάσιμος και απορριπτέος Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί στο σύνολο της η κρινομένη αίτηση και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα (άρθρο 583 παρ. 1 του ΚΠοινΔ). ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Απορρίπτει την από 5 Μαρτίου 2012 αίτηση του κατηγορουμένου Κ. Π. του Γ., για αναίρεση της υπ' αρ. 651/20-2-2012 αποφάσεως του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών και Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα, που ανέρχονται σε διακόσια πενήντα (250) ευρώ. Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 13 Φεβρουαρίου 2013. Και Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 14 Φεβρουαρίου 2013. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ