Αριθμός 80/2023 
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Α1' Πολιτικό Τμήμα 
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ευδοξία Κιουπτσίδου - Στρατουδάκη, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Ιωάννα Κλάπα - Χριστοδουλέα - Εισηγήτρια, Χρήστο Κατσιάνη, Ασημίνα Υφαντή και Κανέλλα Τζαβέλλα - Δημαρά, Αρεοπαγίτες.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 7 Νοεμβρίου 2022, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στον ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Μπετχαβά με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και δεν κατέθεσε προτάσεις.
Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στη ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Μαρία Νάκη και κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 15/12/2016 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2313/2018 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 7113/2020 του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 26/5/2021 αίτησή της.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. 
Η πληρεξούσια της αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Με την υπό κρίση από 26-5-2021 (3824/521/27-5-2021) αίτηση αναίρεσης, με την οποία προσβάλλεται η, αντιμωλία των διαδίκων, κατά την τακτική διαδικασία, εκδοθείσα 7113/2020 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (495, 552, 553, 556, 558, 564 παρ. 3, 566 παρ. 1 του Κ.Πολ.Δ), είναι παραδεκτή (άρθρο 577 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα) και πρέπει να ερευνηθεί, περαιτέρω, ως προς το παραδεκτό και το βάσιμο των λόγων αυτής, κατ' άρθρο 577 παρ. 3 του ίδιου Κώδικα.
Κατά το άρθρο 416 του Α.Κ., η απόσβεση της ενοχής επέρχεται με καταβολή. Η καταβολή, για να έχει ως αποτέλεσμα την απόσβεση της ενοχής, πρέπει να είναι προσήκουσα, δηλαδή, να λαμβάνει ο δανειστής ό,τι πράγματι δικαιούται, σύμφωνα με το νόμο ή τη σύμβαση. Από το συνδυασμό της διάταξης αυτής με εκείνη του άρθρου 422 του ίδιου Κώδικα ορίζεται ότι αν ο οφειλέτης έχει περισσότερα χρέη προς το δανειστή, έχει το δικαίωμα να ορίσει, κατά την καταβολή το χρέος που θέλει να εξοφληθεί. Αν δεν όρισε τίποτε, η παροχή που έγινε καταλογίζεται πρώτα στο ληξιπρόθεσμο χρέος και, αν υπάρχουν περισσότερα, σε εκείνο που παρέχει μικρότερη ασφάλεια για το δανειστή. Αν υπάρχουν περισσότερα με ίση ασφάλεια, στο επαχθέστερο για τον οφειλέτη, ενώ, αν υπάρχουν περισσότερα εξίσου επαχθή, στο αρχαιότερο, ενώ αν όλα τα χρέη είναι σύγχρονα, ο καταλογισμός γίνεται σύμμετρα. Ενόψει, όμως, του ότι η διάταξη του άρθρου 422 του Α.Κ. για τον τρόπο καταλογισμού των καταβολών του οφειλέτη σε περίπτωση που αυτός έχει περισσότερα χρέη, είναι ενδοτικού δικαίου, είναι επιτρεπτή αντίθετη συμφωνία των συμβαλλομένων είτε πριν από την καταβολή, είτε κατά, είτε μετά την καταβολή, αυτός δε, που επικαλείται συμφωνία ως προς τον τρόπο καταλογισμού, αποδεικνύει αυτήν. Σε περίπτωση που δεν υπάρχει συμφωνία, ούτε μονομερής προσδιορισμός από τον οφειλέτη, που είναι δεσμευτικός για τον δανειστή, τότε ο καταλογισμός θα γίνει κατά τον επικουρικό προσδιορισμό του εδ. β` του άρθρου 422 του Α.Κ. Η διάταξη του άρθρου αυτού εφαρμόζεται αναλογικά, όχι μόνο, όταν τα περισσότερα χρέη πηγάζουν από διαφορετικές έννομες σχέσεις, αλλά και όταν πηγάζουν από την ίδια έννομη σχέση (Α.Π. 1147/2020, Α.Π. 580/2019, Α.Π. 1221/2017, Α.Π. 315/2017, Α.Π. 531/2015). Κατά την διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 1 του Κ.Πολ.Δ., αναίρεση επιτρέπεται, αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συντρέχουν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή (Ολ.Α.Π. 7/2006, Α.Π. 845/2019). Ο έλεγχος συνίσταται στο αν υπήρξε σφάλμα στη μείζονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού είτε αυτή διατυπώνεται ρητώς είτε εξυπονοείται ή σφάλμα στην υπαγωγή της ελάσσονος πρότασης, την οποία συνιστούν οι πραγματικές παραδοχές, στη μείζονα πρόταση.
Συνεπώς, η εσφαλμένη κρίση του δικαστηρίου ότι συντρέχουν ή όχι οι προϋποθέσεις αυτές ιδρύει τον ως άνω αναιρετικό λόγο (Ολ.Α.Π. 25/2008, Α.Π. 1439/2022, Α.Π. 66/2022).
Από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ., επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, ως προς το μέρος αυτής, που αφορά στον αναιρετικό έλεγχο προκύπτει ότι το Εφετείο δέχθηκε τα εξής: "Η ενάγουσα είναι ανώνυμη εταιρεία, η οποία δραστηριοποιείται στο χώρο της κατασκευής και πώλησης πινάκων ανελκυστήρων και ηλεκτρονικών εξαρτημάτων... Με την εναγομένη, η οποία... έχει ως αντικείμενο δραστηριότητας την εγκατάσταση, επισκευή και συντήρηση ανελκυστήρων, διατηρούσε εμπορική συνεργασία από το έτος 2000, δυνάμει της οποίας η ενάγουσα της προμήθευε λόγω πώλησης πίνακες ανελκυστήρων και διάφορα συναφή ηλεκτρονικά και άλλα εξαρτήματα, κατόπιν παραγγελιών της και αυτή τα παραλάμβανε έναντι συμφωνηθέντος τιμήματος. Στο πλαίσιο της ανωτέρω επιχειρηματικής της δραστηριότητας και της εμπορικής συνεργασίας της με την εναγομένη, η ενάγουσα... συνήψε προφορικά διαδοχικές συμβάσεις πώληση και παροχής υπηρεσιών στην εναγομένη... εκδίδοντας κάθε φορά τα αντίστοιχα δελτία αποστολής και τιμολόγια. Αντίστοιχα με την αυτή συμφωνία η εναγομένη δεσμεύτηκε συμβατικά να καταβάλει στην ενάγουσα το αντίστοιχο τίμημα των πωληθέντων σε αυτή προϊόντων και αμοιβή των παρασχεθεισών υπηρεσιών. Σε εκτέλεση της συμφωνίας αυτής, η ενάγουσα παρέδωσε στα αρμόδια και εξουσιοδοτημένα προς τούτο όργανα της εναγομένης, τα κάτωθι προϊόντα, παρείχε δε τις παρακάτω υπηρεσίες, για τα οποία εκδόθηκαν και τα αντίστοιχα δελτία αποστολής και τιμολόγια (συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α.) για την εξόφληση καθενός εκ των οποίων είχε συμφωνηθεί πίστωση διαρκείας 60 ημερών... Συνολικά, δηλαδή, η εναγομένη αγόρασε από την ενάγουσα τα ως άνω εμπορεύματα, συνολικής αξίας 374.884,67 ευρώ, το οποίο ποσό εξακολουθεί να οφείλεται έως σήμερα... Όπως προκύπτει από τα ένδικα τιμολόγια που έχουν ενσωματωθεί στο δικόγραφο της αγωγής και προσκομίζονται μετ' επικλήσεως από την ενάγουσα, για την εξόφληση κάθε τιμολογίου συμφωνήθηκε πίστωση 60 ημερών από της εκδόσεώς του, σημειουμένης της πίστωσης αυτής στο επάνω δεξιό μέρος κάθε τιμολογίου.
Συνεπώς, μεταξύ της ενάγουσας και της εναγομένης υπήρξε συμφωνία ως προς τον τρόπο καταλογισμού των επιμέρους καταβολών από μέρους της τελευταίας, ήτοι από το αρχαιότερο χρέος προς το πιο πρόσφατο, εφόσον κάθε τιμολόγιο ήταν πληρωτέο εντός 60 ημερών από της εκδόσεώς του... Με βάση τα παραπάνω, εφόσον υπήρξε σχετική συμφωνία μεταξύ των δύο μερών ως προς τον τρόπο και την προτεραιότητα εξόφλησης των τιμημάτων των εκάστοτε αγορών, εν προκειμένω δεν τυγχάνει εφαρμογής η διάταξη του άρθρου 422 του Α.Κ. και είναι απορριπτέος ο ισχυρισμός της εναγομένης περί καταλογισμού των καταβληθέντων από αυτήν ποσών στην επαχθέστερη γι' αυτήν οφειλή. Ειδικότερα, η εναγομένη, κατ' αρχάς ομολόγησε ότι με την καρτέλα του Οκτωβρίου 2014... από το 2006 και εφεξής παρουσίασε ανεξόφλητο υπόλοιπο το ποσό των 413.941,82 ευρώ, αποτελούμενο από περισσότερα ληξιπρόθεσμα χρέη. Θέτοντας δε ως λογικό και νομικό θεμέλιο της ένστασής της ότι δεν υπήρξε συμφωνία μεταξύ των διαδίκων για τον τρόπο εξόφλησης κάθε χρέους, ήτοι ότι η εναγομένη οφειλέτρια κατά το χρόνο κάθε επιμέρους καταβολής δεν άσκησε το δικαίωμα της επιλογής, θεωρώντας ότι για τα πριν από την 1-1-2017 όλα τα χρέη του 2011 έχουν παραγραφεί κατ' άρθρο 250 ΑΚ, χωρίς προτείνει σχετική ένσταση, αφού τα προγενέστερα χρέη δεν αποτελούν μέρος της κρινόμενης αγωγής κι ότι όλα τα επιμέρους χρέη είναι όλα ληξιπρόθεσμα, παρέχουν δε ίση ασφάλεια στην ενάγουσα κι ότι στην προκειμένη περίπτωση επαχθέστερο είναι το μεταγενέστερο και όχι το προγενέστερο χρέος... Τον ισχυρισμό αυτό ορθώς απέρριψε το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, πρώτον, διότι κατά τα προεκτεθέντα υπήρξε μεταξύ των διαδίκων σαφής άτυπη συμφωνία περί του αντιθέτου..., δηλ. περί εξοφλήσεως των παλαιότερων τιμολογίων, οπότε δεν εφαρμόζεται η διάταξη του άρθρου 422 ΑΚ. Σε κάθε περίπτωση δε, ακόμη και αν δεν υπήρξε τέτοια συμφωνία, ο ως άνω ισχυρισμός περί εξοφλήσεως των ενδίκων τιμολογίων θα ήταν απορριπτέος, καθώς κατά τη σειρά καταλογισμού των καταβολών που προβλέπει το άρθρο 422 ΑΚ... εφόσον η παραγραφή των παλαιότερων οφειλών συμπληρώνεται συντομότερα σε σχέση με αυτή των πρόσφατων οφειλών..., το θέμα της παραγραφής των οφειλών θα ληφθεί υπόψη για να κριθεί ποιο χρέος παρέχει μικρότερη ασφάλεια για το δανειστή...". Στην προκειμένη περίπτωση, με το μοναδικό λόγο της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ. αναιρετική πλημμέλεια, συνισταμένη στο ότι το Εφετείο εσφαλμένα εφάρμοσε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 416 και 422 του Α.Κ., τις οποίες δεν εφάρμοσε, παρότι συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής τους, απορρίπτοντας το σχετικό ισχυρισμό της εναγομένης-εκκαλούσας και ήδη αναιρεσείουσας. Ο λόγος αυτός τυγχάνει αβάσιμος, ως ερειδόμενης επί εσφαλμένης προϋποθέσεως. Και τούτο διότι το Εφετείο δεν εφάρμοσε την ως άνω διάταξη, καθόσον, με βάση τα αναιρετικώς ανέλεγκτα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν, οι διάδικοι συμφώνησαν, ατύπως μεν, πλην σαφώς, σχετικά με τον καταλογισμό των γενόμενων καταβολών έναντι των περισσοτέρων χρεών, με συνέπεια να μη συντρέχει νόμιμη περίπτωση εφαρμογής της διάταξης του άρθρου 422 του Α.Κ. Κατόπιν αυτών και αφού δεν υπάρχει άλλος λόγος προς έρευνα, η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως πρέπει ν' απορριφθεί και να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο, ενόψει της ήττας της αναιρεσείουσας (άρθρο 495 παρ. 3 Β εδαφ. δ του Κ.Πολ.Δ.). Τέλος, πρέπει να καταδικαστεί η αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, η οποία παραστάθηκε και κατέθεσε προτάσεις, κατά παραδοχή του νόμιμου και βάσιμου αιτήματός της (άρθρ. 106, 176, 183 και 191 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ.), όπως ειδικότερα ορίζονται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ 
ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 26-5-2021 (3824/521/27-5-2021) αίτηση της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "..." για αναίρεση της 7113/2020 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.
ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του παραβόλου, που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα.
ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 8 Δεκεμβρίου 2022.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 17 Ιανουαρίου 2023.
Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ