Αριθμός 1338/2013 
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Δ' Πολιτικό Τμήμα 
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Γιαννούλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γρηγόριο Κουτσόπουλο, Παναγιώτη Ρουμπή, Δημητρούλα Υφαντή και Βασίλειο Λαμπρόπουλο, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 17 Μαΐου 2013, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:
Των αναιρεσειόντων: 1. Χ. Γ. του Θ., 2. Π. θυγ. Χ. Γ., 3. Γ. θυγ. Χ. Γ. και 4. Θ. Χ. Γ., κατοίκων ..., οι οποίοι παραστάθηκαν μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου τους Γεώργιο Παπαλάμπρο και κατέθεσαν προτάσεις. 
Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρίας με την επωνυμία "ΕΡΓΑ Ο.Σ.Ε. Α.Ε." και τον διακριτικό τίτλο "ΕΡΓΟΣΕ Α.Ε." η οποία εδρεύει στην Αθήνα, νομίμως εκπροσωπούμενης, η οποία εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου της Κωνσταντίνο Χριστοδούλου, και κατέθεσε προτάσεις. 
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 26-10-2007 αίτηση των ήδη αναιρεσειόντων για τον καθορισμό οριστικής τιμής μονάδος σε απαλλοτριούμενες εκτάσεις καθώς και τις 124/1-8-2008 παρεμπίπτουσα αίτηση-αγωγή τους και την από 1-10-2008 ανταίτησή τους, που κατατέθηκαν στο Εφετείο Πατρών. Αφού συνεκδικάσθηκαν, εκδόθηκε η απόφαση 90/2009 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 1-10-2010 αίτησή τους.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης, Δημητρούλα Υφαντή, ανέγνωσε την από 15-2-2012 έκθεσή της κωλυομένης να συμμετάσχει στην σύνθεση η Αρεοπαγίτης Μαρία Βασιλάκη-Φραγκίσκου, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του υπό στοιχείο Α λόγου της αιτήσεως αναιρέσεως και την απόρριψη των λοιπών. 
Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, συντασσόμενος με την πρόταση της εισηγήτριας να γίνει δεκτός ο Α λόγος αναίρεσης και δήλωσε ότι παραιτείται των Β, Γ και Δ λόγων της αιτήσεως αναιρέσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Κατά την εκφώνηση της υπόθεσης στο ακροατήριο κατά την οποία οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται παραπάνω, και πριν από τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης ο παριστάμενος για τους αναιρεσείοντες πληρεξούσιος δικηγόρος τους δήλωσε στο ακροατήριο ότι παραιτείται από το δικόγραφο της αίτησης καθόσον αφορά τους από στοιχ. Β, Γ και Δ λόγους αναίρεσης . Η δήλωση αυτή καταχωρήθηκε στα ταυτάριθμα με την παρούσα πρακτικά και επαναλήφθηκε και στις έγγραφες προτάσεις των αναιρεσειόντων, έγινε δε σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 673, 299, 294 εδ. α' και 291 του ΚΠολΔ και συνεπώς η αίτηση πρέπει να θεωρηθεί ότι δεν ασκήθηκε κατά το μέρος της που αφορά τους πιο πάνω τρείς λόγους (άρθρ. 295 παρ. 1 εδ α' ΚΠολΔ). 
ΙΙ. Κατά το άρθρο 17 παρ. 2 του Συντάγματος κανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του παρά μόνο για δημόσιο ωφέλεια που έχει αποδεχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση, που να ανταποκρίνεται στην αξία την οποία είχε το απαλλοτριούμενο κατά το χρόνο συζήτησης στο δικαστήριο ..." . Κατά δε την παρ.4 του ίδιου άρθρου "η αποζημίωση ορίζεται από τα δικαστήρια ... πριν καταβληθεί η οριστική ή προσωρινή αποζημίωση διατηρώντας ακέραια τα δικαιώματα του ιδιοκτήτη και δεν επιτρέπεται κατάληψη: Ως καταβλητέα αποζημίωση για την εκτέλεση της απαλλοτρίωσης και τη δυνατότητα κατάληψης νοείται η κατά την ως άνω διάταξη της παρ.2 "πλήρης", η οποία πρέπει συνεπώς να περιλαμβάνει και την αξία της κατά το άρθρο 953 ΑΚ συστατικών του ακινήτου, τα οποία συναπαλλοτριώνονται αυτοδικαίως σύμφωνα με τα άρθρα 4 του ν. 2882/2001 (ΚΑΑΑ), ανεξάρτητα από τη μνεία της στην απόφαση κήρυξης της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης ή στον κτηματολογικό πίνακα. Την έννοια του συστατικού καθορίζουν οι διατάξεις των άρθρων 953, 954 και 955ΑΚ, με τις οποίες ορίζεται ότι: α) συστατικό που δεν μπορεί ν' αποχωρισθεί από το κύριο πράγμα χωρίς βλάβη αυτού του ίδιου ή του κυρίου πράγματος ή χωρίς αλλοίωση της ουσίας ή του προορισμού του δεν μπορεί να είναι αντικείμενο κυριότητας ή άλλου εμπράγματου δικαιώματος β) συστατικά ακινήτου με την έννοια του προηγούμενου άρθρου είναι, εκτός των άλλων, τα πράγματα που έχουν συνδεθεί σταθερά με το έδαφος, ιδίως τα οικοδομήματα, ενώ συστατικά οικοδομήματος είναι όλα τα κινητά που χρησιμοποιήθηκαν για την ανέγερση ή τα προσαρμοσμένα με αυτά για σκοπό μόνιμο και όχι παροδικό. Εν όψει των ανωτέρω, το δικαστήριο, ως προς τα συστατικά που δεν περιλαμβάνονται στον κτηματολογικό πίνακα, έχει εξουσία να προσδιορίζει την τιμή μονάδας αποζημίωσης, εφόσον υποβληθεί σχετικό αίτημα. Έχει δε το δικαστήριο την ευχέρεια, είτε να διατάξει συμπλήρωση του πίνακα είτε να προχωρήσει στον καθορισμό τιμής για τα παραλειφθέντα συστατικά βάσει των προσκομιζομένων ή τασσομένων και διεξαγομένων αποδείξεων (Ολ.ΑΠ 5/2002). Περαιτέρω, κατά τον αριθμό 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο επιδίκασε κάτι που δεν ζητήθηκε ή επιδίκασε περισσότερα από όσα ζητήθηκαν, ή άφησε αίτηση αδίκαστη Ως αίτηση νοείται κάθε αυτοτελής αίτηση των διαδίκων, με την οποία ζητείται η παροχή έννομης προστασίας υπό οποιαδήποτε νόμιμη μορφή αυτής, που δημιουργεί αντίστοιχη εκκρεμότητα της δίκης, είναι δηλαδή η αίτηση που αποτελεί αυτοτελές, ιδιαίτερο κεφάλαιο της δίκης. 
Στην προκειμένη περίπτωση, με τον υπό στοιχείο Α' λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως προβάλλεται η αιτίαση από το άρθρο 559 αρ 9 ΚΠολΔ, ότι το Εφετείο άφησε αδίκαστη την από 25-10-2007 αίτηση που άσκησαν οι αναιρεσείοντες κατά τo μέρος που ζητούσαν τον καθορισμό οριστικής τιμής μονάδας αποζημιώσεως ως προς τα επικείμενα και τα συστατικά που αναφέρονται στην από 25.10.2007 αίτησή τους και ειδικότερα: α) επένδυση σκεπής και προβάλουν συνολικά 99,20 τ.μ πρόσθετες κεραμοσκεπές, 24,40 τ.μ και πρόβολος κάτω από βεράντες 3,42 κ.μ που αφορούν την Β' αναιρεσείουσα Π. θυγ. Χ. Γ., β) πρόβολος πάνω από βεράντα 3,92 κ.μ που αφορά τον πρώτο αναιρεσείοντα Χ. Γ., γ) πρόβολος πάνω από βεράντα 4,93 κ.μ που αφορά την Τρίτη αναιρεσείουσα Γ. Γ., δ) πρόβολο, πάνω από βεράντα 5,57 κ.μ που αφορά τον τέταρτο αναιρεσείοντα Θ. Γ. και ε) μανδρότοιχος (0,60 Χ 0.20) 80 τρεχ. μέτρων. Ο μοναδικός αυτός λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως που ερευνάται είναι βάσιμος, καθόσον αφορά τα υπό στοιχ. α έως δ πιο πάνω συστατικά και επικείμενα των αναιρεσειόντων, διότι όπως προκύπτει από την συνεκτίμηση και τον συσχετισμό του ιστορικού - αιτιολογικού της κριθείσας από το εφετείο από 25.10.2007 αίτηση των αναιρεσειόντων σε συνδυασμό με το αιτιολογικό και το διατακτικό της προσβαλλομένης αποφάσεως το Εφετείο δεν έκρινε ως προς τα πιο πάνω αιτήματα, της ιδίας αίτησης και παρέλειψε να προσδιορίσει οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως αναφορικά προς τα πιο πάνω επικείμενα και συστατικά των αναιρεσειόντων Αντίθετα ο ίδιος λόγος της αίτησης είναι αβάσιμος καθόσον αφορά το υπό στοιχ. Ε πιο πάνω συστατικό (μανδρότοιχος) διότι το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του κρίνοντας γενικά επί όλων των ιδιοκτησιών των αιτούντων προσδιόρισε για το συγκεκριμένο συστατικά του μανδρότοιχου (0,60Χ0,20) και για όλες τις απαλλοτριούμενες ιδιοκτησίες οριστική τιμή μονάδας αποζημίωσης 18 € ανά μέτρο (φύλλο 112 σελ β της προσβαλλόμενης, τελευταίος στίχος).
Μετά τα παραπάνω, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά το προαναφερθέν μέρος της, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, αφού είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ) και να καταδικαστεί η αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ 
Αποφαίνεται ότι δεν ασκήθηκε η από 1.2.2010 αίτηση αναίρεσης για αναίρεση την υπ' αριθμ. 90/2009 απόφασης του Εφετείου Παρών, καθόσον αφορά τους υπό στοιχ. Β, Γ και Δ λόγους της.
Αναιρεί την αριθμ. 90/2009 απόφαση του Εφετείου Πατρών καθόσον αφορά την μη έρευνα των επί μέρους αιτήσεων των αναιρεσειόντων που αναφέρονται στο σκεπτικό.
Παραπέμπει την υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές. 
Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, που ορίζει σε τρείς χιλιάδες (3.000) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 14 Ιουνίου 2013.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 25 Ιουνίου 2013.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ