Αριθμός 386/2013 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Δ' Πολιτικό Τμήμα ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Γιαννούλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γρηγόριο Κουτσόπουλο, Παναγιώτη Ρουμπή, Δημητρούλα Υφαντή και Βασίλειο Λαμπρόπουλο, Αρεοπαγίτες. ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 8 Φεβρουαρίου 2013, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ: Των αναιρεσειόντων: 1) Κ. Τ. του Η., 2) Η. Τ. του Κ., 3) Β.-Ά. Τ. του Κ., 4) Φ. Τ. του Κ., 5) Σ. Τ. του Η., κατοίκων ..., 6) Δ. Τ. του Η., κατοίκου ..., 7) Δ. Σ. Τ., κατοίκου ..., 8) Ε. Σ. Τ., κατοίκου ..., 9) Δ. Δ. Τ., κατοίκου ..., 10) Η. Τ. του Δ., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Πέτρο Γεωργάτο και ανέπτυξαν τις προτάσεις που κατέθεσαν στις 6-4-2011. Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ε. Τ. του Δ., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε, 2) Δ. Τ. του Ε., κατοίκου ..., 3) Ανώνυμης Ασφαλιστικής Εταιρίας με την επωνυμία "GROUPAMA ΦΟΙΝΙΞ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ", όπως μετονομάστηκε η αρχικά αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία "ΦΟΙΝΙΞ ΜΕΤΡΟΛΑΪΦ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΑΕΓΑ", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα. Οι 2ος και 3ος των αναιρεσιβλήτων εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Βασιλική Νακοπούλου με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσαν προτάσεις, καθώς και το υπ' αριθ. πρωτ. 394/30-1-2013 απόσπασμα Ληξιαρχικής Πράξης θανάτου του Ληξιαρχείου Λαμίας, με το οποίο πιστοποιείται ο θάνατος του 1ου αναιρεσίβλητου Ε. Τ.. Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20/5/2001 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2031/2002 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 7679/2003 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 23/10/2006 αίτησή τους. Εκδόθηκε η 777/2011 απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία κηρύσσσει απαράδεκτη την συζήτηση της αιτήσεως για αναίρεση. Οι ήδη αναιρεσείοντες επανέφεραν την υπόθεση για συζήτηση με την από 5-4-2012 κλήση τους. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Δημητρούλα Υφαντή ανέγνωσε την από 22/2/2010 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου και του δεύτερου κατά το ένα μέρος του λόγων της από 23-10-2006 αίτησης αναίρεσης, την απόρριψη του δεύτερου λόγου κατά το άλλο μέρος του και την αναίρεση της υπ' αριθ. 7679/2003 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Από τις διατάξεις των άρθρων 286, 287 και 288 ΚΠολΔ που εφαρμόζονται κατά το άρθρο 573 παρ.1 ΚΠολΔ και στη διαδικασία κατ' αναίρεση, προκύπτει ότι, αν ο διάδικος είναι στη ζωή κατά την έναρξη της αναιρετικής δίκης, αποβιώσει όμως πριν από την αμετάκλητη αποπεράτωση της δίκης και μέχρι το τέλος της προφορικής συζητήσεως, μετά την οποία εκδίδεται η οριστική απόφαση, η δίκη διακόπτεται. Η διακοπή επέρχεται από τη γνωστοποίηση του λόγου αυτού προς τον αντίδικο, η οποία μπορεί να γίνει με προφορική δήλωση στο ακροατήριο του πληρεξούσιου δικηγόρου του διαδίκου, στο πρόσωπό του οποίου επήλθε ο λόγος της διακοπής αλλά και από πρόσωπο που έχει δικαίωμα να επαναλάβει τη δίκη. Κατά δε τη διάταξη του άρθρου 289 του ΚΠολΔ κάθε διαδικαστική πράξη (και η ερήμην συζήτηση) εκτός από την έκδοση της απόφασης (εφόσον η υπόθεση ήταν ώριμη πριν από τη διακοπή), αν γίνει μετά τη διακοπή της δίκης και πριν από την επανάληψη της, είναι άκυρη, εκτός αν την ενεργήσει ο διάδικος υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή. Εξάλλου, η επανάληψη της δίκης, κατά τις διατάξεις των άρθρων 290 και 291 του ΚΠολΔ μπορεί να γίνει είτε εκούσια με ρητή ή σιωπηρή δήλωση του διαδίκου υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή, είτε αναγκαστικά με πρόκληση τους αντιδίκου υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή προς εκείνους που νομιμοποιούνται να συνεχίσουν τη δίκη για λογαριασμό του διαδίκου υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή, προσκαλώντας τους τελευταίους για το σκοπό επαναλήψεως με τη κοινοποίηση δικογράφου πρόσκλησης και πριν ακόμα τη γνωστοποίηση του γεγονότος που προκάλεσε τη διακοπή, θεωρώντας ότι αυτή επήλθε. Τέλος, κατά τη διάταξη του άρθρου 576 παρ.3 του ΚΠολΔ αν μετέχουν στη δίκη για την αναίρεση περισσότεροι και η συζήτηση είναι απαράδεκτη για κάποιο από αυτούς η συζήτηση κηρύσσεται απαράδεκτη για όλους. Στην προκειμένη περίπτωση από τα διαδικαστικά έγγραφα της δίκης προκύπτουν τ' ακόλουθα: Κατά την αρχικά προσδιορισμένη δικάσιμο της ένδικης αίτησης αναίρεσης κατά την 1-4-2011 δεν εμφανίσθηκαν στο ακροατήριο οι δύο πρώτοι των αναιρεσιβλήτων Ε. Τ. του Δ. και Δ. Τ. του Ε., πλην όμως δεν προέκυπτε τότε η νομότυπη κλήτευσή τους και με την υπ'αριθ.777/2011 απόφαση του Δικαστηρίου τούτου η συζήτηση της ένδικης αναίρεσης κηρύχθηκε απαράδεκτος ως προς όλους τους διαδίκους. Στη συνέχεια, οι αναιρεσείοντες με την από 5-4-2012 κλήση τους, απευθυνόμενη κατά των αρχικών τριών αναιρεσιβλήτων επανέφεραν για συζήτηση την αίτησή τους αναίρεσης για την προσδιορισθείσα δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας (8-2-2013). Η κλήση αυτή με παραγγελία του πληρεξούσιου δικηγόρου των αναιρεσειόντων Π. Γ. επρόκειτο να επιδοθεί στους αρχικούς αναιρεσίβλητους Ε. Τ., Δ. Τ. και την ασφαλιστική εταιρεία με την επωνυμία "ΦΟΙΝΙΞ ΜΕΤΡΟΛΑΪΦ". Κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από το πινάκιο της δικασίμου που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας, όπως προκύπτει από τα πρακτικά της συνεδρίασης, εμφανίσθηκαν ο δεύτερος αναιρεσίβλητος Δ. Τ. του Ε., ατομικά παριστάμενος και η τρίτη ασφαλιστική εταιρεία με τη νέα επωνυμία της "GROUPANA ΦΟΙΝΙΞ", οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους που προκατέθεσε προτάσεις και την κατ' αρθρ. 242 παρ.2 ΚΠολΔ έγγραφη δήλωση. Κατά την ίδια συνεδρίαση δεν εμφανίσθηκε ο πρώτος αναιρεσίβλητος Ε. Τ., για τον οποίο ο δεύτερος παριστάμενος αναιρεσίβλητος γιός του γνωστοποίησε ότι απεβίωσε και προσκόμισε το υπ' αριθ. πρωτ. 394/30-1-2013 απόσπασμα ληξιαρχικής πράξης θανάτου του ληξιαρχείου Λαμίας, με το οποίο πιστοποιείται ο θάνατός του στις 6-2-2010. Η δήλωση αυτή ατομικά του δεύτερου αναιρεσίβλητου ενείχε την κατ' αρθρ. 287 παρ.1 εδ.α' γνωστοποίηση του λόγου διακοπής της δίκης, επαναλήφθηκε δε και στις κατατεθείσες από τον ίδιο αναιρεσίβλητο στις 5-2-2008 έγγραφες προτάσεις του. Ωστόσο, η προφορική αυτή δήλωση και η αντίστοιχη έγγραφη δια των προτάσεων δεν συνοδεύτηκε από την κατ' άρθρο 290 του ΚΠολΔ ρητή ή σιωπηρή δήλωση εκούσιας επανάληψης της δίκης αμέσως μετά τη γνωστοποίηση, με τις προαναφερθείσες συνθήκες του λόγου της βίαιης διακοπής της δίκης. Από την άλλη πλευρά οι παριστάμενοι αναιρεσείοντες που επέσπευσαν και την προκειμένη συζήτηση δεν κατέθεσαν έγγραφες προτάσεις για τη συζήτηση αυτή και απλώς στη δικογραφία επισυνάπτονται οι έγγραφες προτάσεις τους που είχαν καταθέσει στην προγενέστερη συζήτηση που κηρύχθηκε απαράδεκτη με την υπ' αριθ. 777/2011 απόφαση του δικαστηρίου τούτου στις οποίες κατά τα διαλαμβανόμενα στα ταυτάριθμα πρακτικά αναφέρθηκαν. Και ναι μεν στο φάκελο της δικογραφίας και εντός σχετικού υποφακέλλου προσκομίζονται από τους αναιρεσείοντες έγγραφα νομιμοποιητικά των κληρονόμων του αναιρεσιβλήτου Ε. Τ. δηλαδή της Α. Τ., Σ. Τ., Μ. Κ. και εκθέσεις επιδόσεως προς αυτούς της από 5-4-2012 κλήσης της υπ' αριθ. 777/2011 απόφασης του δικαστηρίου τούτου και της ένδικης αίτησης αναίρεσης. Όμως, τα έγγραφα αυτά δεν προσκομίσθηκαν με επίκληση εκ μέρους των αναιρεσειόντων, αφού αυτοί δεν κατέθεσαν έγγραφες προτάσεις απευθυνόμενες και κατά των πιο πάνω κληρονόμων, ούτε έστω κατά την εκφώνηση της υπόθεσης στο ακροατήριο οι αναιρεσείοντες δια του πληρεξούσιου δικηγόρου τους στο ακροατήριο δήλωσαν προφορικά ότι η δίκη συνεχίζεται επ' ονόματι και των πιο πάνω κληρονόμων, οι οποίοι ούτε από τα ταυτάριθμα με την παρούσα πρακτικά προκύπτει ότι κατέστησαν διάδικοι ως συνεχίζοντες τη δίκη για λογαριασμό του θανόντος δικαιοπαρόχου τους κατά τη διάταξη του άρθρου 291 παρ.1 ΚΠολΔ μέσω αναγκαστικής επαναλήψεως εκ μέρους των αναιρεσειόντων, ή μέσω δικής τους εκουσίας επανάληψης της δίκης κατά τη διάταξη του άρθρου 290 ΚΠολΔ. Επομένως η προκειμένη συζήτηση πρέπει να κηρυχθεί απαράδεκτη ως προς όλους τους διαδίκους. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της από 23-10-2006 αίτησης για αναίρεση της υπ' αριθ. 7679 οριστικής απόφασης του Εφετείου Αθηνών, όπως η αίτηση αυτή φέρεται προς συζήτηση με την από 5-4-2012 κλήση των αναιρεσειόντων. Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 22 Φεβρουαρίου 2013. Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 5 Μαρτίου 2013. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ