Αριθμός 375/2013 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Α2' Πολιτικό Τμήμα ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου, Γεράσιμο Φουρλάνο και Στυλιανή Γιαννούκου, Αρεοπαγίτες. ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 24 Σεπτεμβρίου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ: Α. Του αναιρεσείοντος - Β, Γ, αναιρεσιβλήτου: Χ. Κ. του Α., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε αυτοπροσώπως με την ιδιότητα του ως δικηγόρος. Του αναιρεσιβλήτου: Ν.Π.Δ.Δ. Δήμου Ιθώμης που κατοικοεδρεύει στο Φανάρι του Νομού Καρδίτσας και εκπροσωπείται νόμιμα, 2. Χ. Π. του Κ., 3. Θ. Κ. του Γ., 4. Φ. συζ. Θ. Κ. το γένος Κ. Π., 5. Φ. Β. του Δ. και 6. Χ. Κ. του Δ., κατοίκων ..., εκπροσωπείται νόμιμα. Ο μεν πρώτος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Φ. Σπύρου με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. οι δε λοιποί δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο. Β. Των αναιρεσειόντων: 1. Χ. Π. του Κ., 2. Φ. συζ. Θ. Κ. το γένος Κ. Π., 3. Θ. Κ. του Γ. και 4. Χ. Κ. του Δ., κατοίκων ... . Οι μεν 1ος και 4ος εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Λεωνίδα Τζανή, οι δε 2η και 3ος δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο. Γ. Του αναιρεσείοντος: Ν.Π.Δ.Δ. Δήμου Μουζακίου, καθολικού διαδόχου του Καποδιστριακού Δήμου Ιθώμης, που εκπροσωπείται νόμιμα, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Φ. Σπύρου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.. Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12-2-2007 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Καρδίτσας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 109/2008 του ίδιου Δικαστηρίου και 604/2010 του Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με τις από α) 29-10-2010 αίτηση και τους από 15-5-2012 πρόσθετους λόγους, β) 25-10-2010 αίτηση και τους από 12-12-2011 πρόσθετους λόγους και γ) 4-10-2011 αίτηση. Κατά τη συζήτηση των αιτήσεων αυτών, που εκφωνήθηκαν από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Στυλιανή Γιαννούκου ανέγνωσε τις από 14-9-2012 εκθέσεις της, με τις οποίες εισηγήθηκε: Α) την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης άλλως και σε περίπτωση αποδείξεως της αναφερόμενης στο σκεπτικό ιδιότητος του μάρτυρος Γ. Μ., κατά το χρόνο εξετάσεώς του, την παραδοχή του 2ου λόγου αυτής και την απόρριψη όλων των από 15-5-2012 πρόσθετων λόγων αυτής, Β) την απόρριψη όλων των λόγων της κύριας αίτησης για αναίρεση της 604/2010 απόφασης του Εφετείου Λάρισας και των από 12-12-2011 πρόσθετων λόγων αυτής και Γ) την απόρριψη όλων των λόγων της από 4-10-2011 αίτησης για αναίρεση της 604/2010 απόφασης του Εφετείου Λάρισας. Οι πληρεξούσιοι των αναιρεσειόντων ζήτησαν την παραδοχή της αίτησης τους και των προσθέτων λόγων οι πληρεξούσιοι των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή τους καθένας δε την καταδίκη των αντιδίκων του στη δικαστική δαπάνη. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Οι κρινόμενες από 29-10-2010, 25-10-2010 και 4-10-2011 αντίθετες αιτήσεις, όπως οι δύο πρώτες απ' αυτές διαμορφώθηκαν με τους από 15-5-2012 και 12-12-2011, αντιστοίχως, πρόσθετους λόγους, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 604/2010 αποφάσεως του Εφετείου Λάρισας, πρέπει να ενωθούν και να συνεκδικασθούν, επειδή είναι προδήλως συναφείς μεταξύ τους και έτσι διευκολύνεται η διεξαγωγή της δίκης (αρθρ. 246 και 573 παρ. 1 ΚΠολΔ). Α) Επί της από 29-10-2010 κύριας αίτησης του Χ. Κ., όπως διαμορφώθηκε με τους πρόσθετους λόγους αυτής: Κατά το άρθρο 576 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανιστεί ή εμφανιστεί, αλλά δεν λάβει μέρος σε αυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα. Αν η κλήση επιδόθηκε νομότυπα προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί. Στην προκειμένη περίπτωση, από τις προσκομιζόμενες και επικαλούμενες από τον αναιρεσείοντα Χ. Κ., υπ' αριθμ. 1881/22-5-2012, 1885/22-5-2012, 1887/22-5-2012, 1893/22-5-2012, 1891/22-5-2012, 1882/22-5-2012, 1886/22-5-2012, 1888/22-5-2012, 1894/22-5-2012 και 1892/22-5-2012 εκθέσεις του δικαστικού επιμελητή Καρδίτσας ..., προκύπτει ότι ακριβές επικυρωμένο αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης και των από 15-5-2012 πρόσθετων λόγων αυτής, με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο, επιδόθηκαν, με επιμέλεια του αναιρεσείοντος, νόμιμα και εμπρόθεσμα στους αναιρεσίβλητους Χ. Κ. Π., Θ. Γ. Κ., Φ. συζ. Θ. Κ., το γένος Κ. Π., Φ. Δ. Β. και Χ. Δ. Κ., αντιστοίχως. Οι τελευταίοι όμως δεν εμφανίσθηκαν κατά την ανωτέρω δικάσιμο, κατά την οποία εκφωνήθηκε η υπόθεση από τη σειρά του πινακίου, ούτε εκπροσωπήθηκαν με δήλωση πληρεξούσιου δικηγόρου, κατά το άρθρο 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ. Επομένως, πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση παρά την απουσία τους (άρθρο 576 παρ. 2 Κ.Πολ.Δικ.). Β) Επί της από 25-10-2010 κύριας αίτησης των Χ. Π., Φ. συζ. Θ. Κ., Θ. Κ. και Χ. Κ., όπως διαμορφώθηκε με τους πρόσθετους λόγους των πρώτου και τετάρτου των αναιρεσειόντων: Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 94 παρ.1, 96 παρ.1, 104 και 576 παρ.1 και 3 Κ.Πολ.Δ., προκύπτει ότι αν ο επισπεύδων τη συζήτηση διάδικος δεν εμφανισθεί στη συζήτηση, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως, αν ο δικηγόρος που υπογράφει την κλήση για συζήτηση ήταν εφοδιασμένος με πληρεξουσιότητα, διαφορετικά η κλήση, με βάση την οποία εμφανίζεται ως επιμελούμενος τη συζήτηση, είναι άκυρη και η συζήτηση της αναίρεσης κηρύσσεται απαράδεκτη. Στη συζήτηση όμως προχωρεί (ο Άρειος Πάγος) σύμφωνα με το άρθρο 576 παρ.1 και 3 του ως άνω Κώδικα, αν ο κατά τα άνω μη εμφανισθείς στη συζήτηση με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος διάδικος κλητεύθηκε είτε από κάποιον από τους λοιπούς ομοδίκους του είτε από τον αντίδικό του (Ολ ΑΠ 7/2008, 2/1992, 4/1994, ΑΠ 892/2009). Στην προκειμένη περίπτωση, δεν προκύπτει ότι οι απολειπόμενοι αναιρεσείοντες Φ. συζ. Θ. Κ. και Θ. Κ. του Γ., είχαν χορηγήσει πληρεξουσιότητα στο δικηγόρο Βόλου Λεωνίδα Γ. Τζανή, να επισπεύσει, για λογαριασμό τους, τη συζήτηση της ένδικης αίτησης αναίρεσης και να επιδώσει στον αναιρεσίβλητο, αντίγραφο της αίτησης με κλήση προς συζήτηση για την αναφερομένη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο και επομένως η επίσπευση αυτής είναι άκυρη. Όπως όμως προκύπτει από τις επικαλούμενες και προσκομιζόμενες από τον αναιρεσίβλητο Χ. Κ. υπ' αριθμ. 1889 και 1890/22-5-2012 εκθέσεις επιδόσεως του ίδιου, ως άνω, δικαστικού επιμελητή, ακριβές επικυρωμένο αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης, με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση για την αναφερομένη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο, επιδόθηκαν, με επιμέλεια του αναιρεσιβλήτου, νόμιμα και εμπρόθεσμα στους αναιρεσείοντες, Θ. Γ. Κ. και Φ. συζ. Θ. Κ., αντιστοίχως. Οι τελευταίοι όμως δεν εμφανίσθηκαν κατά την ανωτέρω δικάσιμο, κατά την οποία εκφωνήθηκε η υπόθεση από τη σειρά του πινακίου, ούτε εκπροσωπήθηκαν με δήλωση πληρεξούσιου δικηγόρου, κατά το άρθρο 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ. Επομένως, πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση παρά την απουσία τους (άρθρο 576 παρ.1, 3 Κ.Πολ.Δικ.). Περαιτέρω, από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 553 παρ.1 στοιχ. β', 577 παρ. 2, 321 και 495 παρ. 1 ΚΠολΔ συνάγεται ότι σε αναίρεση υπόκειται η απόφαση που έχει καταστεί τελεσίδικη, εκείνη δηλαδή η οποία, απεκδύοντας το δικαστήριο από κάθε περαιτέρω εξουσία, περατώνει τη δίκη επί της αγωγής και δεν μπορεί να προσβληθεί με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση. Εξάλλου, ο χαρακτήρας της αποφάσεως ως τελεσίδικης ή μη κρίνεται κατά το χρόνο της ασκήσεως του ενδίκου μέσου της αναιρέσεως, ήτοι της καταθέσεως του σχετικού δικογράφου της στη γραμματεία του δικαστηρίου που έχει εκδώσει την προσβαλλόμενη απόφαση. Κατά της απόφασης που εκδόθηκε με την απουσία, πραγματική ή πλασματική, ενός των διαδίκων, έστω και αν δεν στηρίχθηκε στη συναγωγή δυσμενών συνεπειών από την ερημοδικία του, παρέχεται δυνατότητα άσκησης ανακοπής ερημοδικίας από τον ερημοδικασθέντα (αρθρ. 502 ΚΠολΔ), με συνέπεια όσο διαρκεί η προθεσμία της ανακοπής ερημοδικίας να αποκλείεται η άσκηση κατά της ερήμην απόφασης αίτησης αναίρεσης, η οποία αν παρόλα αυτά ασκηθεί, είναι απορριπτέα αυτεπαγγέλτως ως απαράδεκτη (αρθρ. 577§1 ΚΠολΔ), αφού σε σχέση με την αναίρεση δεν υπάρχει διάταξη όμοια με τη διάταξη του αρθρ. 513§1 εδ.β' περ.β' ΚΠολΔ, που ορίζει ότι κατά των ερήμην αποφάσεων επιτρέπεται έφεση ήδη από τη δημοσίευσή τους. Αντίθετα δηλαδή με την καθιερούμενη με τη διάταξη αυτή συμπόρευση των προθεσμιών της έφεσης και της ανακοπής ερημοδικίας η αναίρεση κατά ερήμην απόφασης είναι επιτρεπτή μόνον εφόσον δεν συγχωρείται κατ' αυτής ανακοπή ερημοδικίας ή έφεση (Ολ.ΑΠ 11/1998, 15/2001), δηλαδή καθιερώνεται η αρχή της διαδοχικής άσκησης των προβλεπόμενων ένδικων μέσων. Αν δεν συνομολογείται ή δεν αποδεικνύεται η τελεσιδικία της προσβαλλόμενης με αναίρεση αποφάσεως (με την προσκομιδή αποδεικτικών επιδόσεώς της ή πιστοποιητικού του αρμοδίου γραμματέως κλπ) τότε η αναίρεση απορρίπτεται ως απαράδεκτη κατ' αυτεπάγγελτη έρευνα του δικαστηρίου (ΑΠ 430/2009, ΑΠ 12/2011). Τέλος, κατά το άρθρο 254 παρ. 1 εδ. α' του Κ.Πολ.Δικ., όπως ισχύει μετά το άρθρο 9 του ν. 2915/2001 και εφαρμόζεται και στη δίκη για την αναίρεση (αρθρ. 573 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ), "Το δικαστήριο μπορεί να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο, η οποία έχει κηρυχθεί περατωμένη, όταν κατά τη μελέτη της υπόθεσης ή τη διάσκεψη παρουσιάζονται κενά ή αμφίβολα σημεία που χρειάζονται συμπλήρωση ή επεξήγηση. Η απόφαση μνημονεύει απαραιτήτως τα ειδικά θέματα που αποτελούν αντικείμενο της επαναλαμβανόμενης συζήτησης". Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης και των διαδικαστικών εγγράφων, προκύπτει ότι επί της από 12-2-2007 αγωγής του ήδη αναιρεσείοντος Χ. Κ. εκδόθηκε η 109/2008 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Καρδίτσας, με την οποία αυτός αναγνωρίσθηκε κύριος των αναφερομένων σ' αυτήν ακινήτων και υποχρεώθηκαν οι εναγόμενοι να παύσουν κάθε διατάραξη της κυριότητάς του επ' αυτών. Κατά της απόφασης αυτής ασκήθηκαν τέσσερεις εφέσεις από τα διάδικα μέρη επί των οποίων η προσβαλλόμενη, εκδοθείσα ερήμην του Θ. Κ. και Φ. Β., υπό την ιδιότητά τους ως εφεσίβλητων στην έφεση που άσκησε ο (ήδη αναιρεσείων) Χ. Κ., μεταξύ άλλων και κατ' αυτών, και ερήμην του Θ. Κ., υπό την ιδιότητά του ως εκκαλούντος στην έφεση που άσκησε ο ίδιος, λόγω πλασματικής ερημοδικίας του. Ήδη ο αναιρεσείων Χ. Κ., στρέφει την πρώτη εκ των συνεκδικαζομένων από 29-10-2010 αίτηση του, όπως διαμορφώθηκε αυτή με τους πρόσθετους λόγους της, μεταξύ άλλων και κατά των (αναιρεσιβλήτων) Θ. Κ. και Φ. Β., χωρίς να προκύπτει αν κατά το χρόνο ασκήσεως αυτής, είχε καταστεί ή όχι τελεσίδικη η προσβαλλόμενη ερήμην αυτών εκδοθείσα απόφαση, μη υποκείμενη σε ανακοπή ερημοδικίας, αποδεικνυομένου τούτου με προσκομιδή αποδεικτικών επιδόσεως της προσβαλλόμενης ή τη βεβαίωση του δικαστικού επιμελητή επ' αυτής και την πάροδο της τασσόμενης προς άσκηση ανακοπής ερημοδικίας προθεσμίας, ή κατ' άλλο τυχόν νόμιμο τρόπο (όπως με την νομότυπη παραίτηση από το δικαίωμα άσκησης ανακοπής ερημοδικίας ή με συνομολόγηση). Επί πλέον τα ίδια δεν αποδεικνύονται καθόσον αφορά τον Θ. Κ., ως αναιρεσείοντα στην από 25-10-2010 συνεκδικαζόμενη δεύτερη αίτηση αναίρεσης. Συνακόλουθα, κατά τη μελέτη και διάσκεψη της υπόθεσης παρουσιάστηκαν τα εν λόγω κενά και αμφίβολα σημεία, αναφορικά με τη συνδρομή ή όχι της απαιτούμενης κατά νόμο τελεσιδικίας της προσβαλλόμενης αποφάσεως (εξεταζομένου τούτου και αυτεπαγγέλτως) τα οποία χρειάζονται συμπλήρωση και διευκρίνιση. Σημειώνεται ότι, η προσκομιζόμενη με επίκληση από 15-4-2011 και τιτλοφορούμενη "Δήλωση Παραιτήσεως" των Φ. συζ. Θ. Κ. και Θ. Κ., δεν διαφοροποιεί τα ανωτέρω, ως προς την πρώτη από 29-10-2010 αίτηση, αφού μ' αυτήν δηλώνεται μόνον παραίτηση των ανωτέρω, ως αναιρεσειόντων, από τη δεύτερη συνεκδικαζόμενη από 25-10-2010 αίτηση, ενώ και ως προς αυτήν διαπιστώνονται κενά και αμφίβολα σημεία που χρειάζονται συμπλήρωση, αφού η εν λόγω δήλωση, ως δικόγραφο απευθυνόμενο προς τον Άρειο Πάγο απαιτείται να φέρει όλα τα στοιχεία του άρθρου 118 Κ.Πολ.Δ (Ολ.ΑΠ 4/2012), μεταξύ των οποίων της παρ. 5 εδ. τελ. αυτού, κατά την οποία "... Όταν είναι υποχρεωτική η παράσταση με δικηγόρο την υπογραφή του δικηγόρου". Επομένως, για το ενιαίο της κρίσεως και προς αποφυγή εκδόσεως αντιφατικών αποφάσεων, πρέπει να διαταχθεί η επανάληψη της συζητήσεως στο ακροατήριο, ως προς όλες τις συνεκδικαζόμενες αιτήσεις, όπως οι δύο πρώτες διαμορφώθηκαν με τους πρόσθετους λόγους, προκειμένου να προσκομισθούν, με επιμέλεια του αναιρεσείοντος Χ. Κ., τα προαναφερόμενα, από τα οποία να προκύπτει ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είχε καταστεί τελεσίδικη ως προς τους ανωτέρω, καθώς και με επιμέλεια των αναιρεσειόντων Θ. και Φ. Κ. νομότυπη κατ' άρθρο 297 σε συνδ. με άρθρο 118 Κ.Πολ.Δ., παραίτηση από το δικόγραφο της από 25-10-2010 αίτησης τους. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Διατάσσει την επανάληψη της συζητήσεως στο ακροατήριο, των από 29-10-2010, 25-10-2010 και 4-10-2011 αντιθέτων αιτήσεων, όπως οι δύο πρώτες απ' αυτές διαμορφώθηκαν με τους από 15-5-2012 και 12-12-2011, αντιστοίχως, πρόσθετους λόγους, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 604/2010 αποφάσεως του Εφετείου Λάρισας, με σκοπό να προσκομισθούν τα αναφερόμενα στο σκεπτικό, με επιμέλεια των καθοριζόμενων σ' αυτό αναιρεσειόντων. Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 29 Ιανουαρίου 2013. Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 5 Μαρτίου 2013. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ