Αριθμός 1803/2013 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Α2' Πολιτικό Τμήμα ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου, Γεράσιμο Φουρλάνο και Γεώργιο Κοντό Αρεοπαγίτες. ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 11 Μαρτίου 2013, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ: Των αναιρεσειουσών: 1. Κυπριακής Δημόσιας Εταιρείας Περιορισμένης Ευθύνης με την επωνυμία "MARFIN POPULAR BANK PUBLIC CO LTD" που εδρεύει στη ... με διακριτικό τίτλο "MARFIN ΕΓΝΑΤΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ", ως καθολικής διαδόχου της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "MARFIN ΕΓΝΑΤΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ" ως καθολική διάδοχος της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ (ΕΛΛΑΣ) ΑΕ", κατόπιν συγχώνευσης με απορρόφηση και 2. Μ. Ε. του Α., κατοίκου ... . Η πρώτη εκπροσωπήθηκε από την Μ. Ε. 2η αναιρεσείουσα που παραστάθηκε αυτοπροσώπως και για τον εαυτό της με την ιδιότητα της ως δικηγόρος, και δήλωσε στο ακροατήριο την αλλαγή επωνυμίας της εταιρίας κατόπιν συγχωνεύσεως δι' απορροφήσεως από την ανώνυμη τραπεζική εταιρεία με την επωνυμία "CYPRUS POPULAR BANK PUBLIC CO LTD" που εδρεύει στην ... και έχει εγκαταστήσει υποκατάστημα στην Ελλάδα, με την εμπορική επωνυμία "LAIKI BANK". Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης τραπεζική εταιρείας με την επωνυμία "TRAPEZA ΕFG EUROBANK-ERGASIAS AE" και το διακριτικό τίτλο "EUROBANK-ERGASIAS" που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τις πληρεξούσιες δικηγόρους Αικατερίνη Μητσιμπούνα και Ευανθία Κατσίγιαννη. Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 1-6-2006 ανακοπή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θηβών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 152/2008 του ίδιου Δικαστηρίου και 1269/2009 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείουσες με την από 7-3-2012 αίτησή τους και τους από 4-2-2013 πρόσθετους λόγους. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης, Γεώργιος Κοντός, ανέγνωσε την από 28-2-2013 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης όπως διαμορφώθηκε με το δικόγραφο προσθέτων λόγων. Η αναιρεσείουσα ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων λόγων, οι πληρεξούσιες της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή τους, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Επειδή, κατά το άρθρο 62 του Κ.Πολ.Δ. ικανός να είναι διάδικος είναι αυτός που έχει την ικανότητα να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων. Κατά δε το άρθρο 61 του Α.Κ. ένωση προσώπων μπορεί να αποκτήσει προσωπικότητα και να καταστεί νομικό πρόσωπο, αν τηρηθούν οι όροι που αναγράφει ο νόμος. Ειδικότερα, προκειμένου περί ανωνύμου εταιρείας, σύμφωνα με το άρθρο 7Β παρ.10 του ν. 2190/1920 η εταιρεία αποκτά νομική προσωπικότητα με την καταχώρηση στο οικείο μητρώο ανωνύμων εταιριών της διοικητικής αποφάσεως για τη σύσταση αυτής και την έγκριση του καταστατικού της, παύει δε να υπάρχει με την καθ' οιονδήποτε νόμιμο τρόπο λύση της. Εξάλλου, κατά το άρθρο 73 του Κ.Πολ.Δ. το δικαστήριο εξετάζει και αυτεπαγγέλτως, αν συντρέχει η κατά το άρθρο 62 προϋπόθεση ενόψει και του άρθρου 313 παρ.1 στ. δ' του ιδίου Κώδικος, κατά το οποίο δύναται να επιδιωχθεί με αγωγή ή ένσταση η αναγνώριση της ανυπαρξίας δικαστικής αποφάσεως, αν εκδόθηκε σε δίκη που διεξήχθη κατ' ανυπάρκτου προσώπου, κατά δε το άρθρο 517 εδ. α' του αυτού Κώδικος, η έφεση απευθύνεται κατά εκείνων, οι οποίοι ήσαν διάδικοι στη δίκη, κατά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλομένη απόφαση ή των καθολικών διαδόχων τους ή των κληροδόχων τους. Από τις διατάξεις αυτές συνάγεται, ότι είναι απαράδεκτη η έφεση που απευθύνεται εναντίον νομικού προσώπου, στα δικαιώματα και στις υποχρεώσεις του οποίου υπεισήλθε πλέον αυτοδικαίως εκ του νόμου άλλο νομικό πρόσωπο, εκτός αν ο εκκαλών αγνοούσε την επελθούσα μεταβολή (Ολ.ΑΠ 27/1987, Α.Π. 433/2005, 1755/2002), οπότε η έφεση είναι παραδεκτή και κηρύσσεται απαράδεκτη η συζήτηση προκειμένου να κληθεί το νέο νομικό πρόσωπο, εκτός αν αυτό εμφανισθεί στη δίκη και δηλώσει ότι διαδέχθηκε τον αρχικό διάδικο και συνεχίζει στη θέση εκείνου τη δίκη. Περαιτέρω, στην περίπτωση συγχωνεύσεως ανωνύμων εταιριών, που επέρχεται είτε με τη σύσταση νέας εταιρείας, είτε με απορρόφηση, είτε με εξαγορά της μιας από την άλλη, ορίζει το άρθρο 75 του ν. 2190/1920, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 11 π. δ. 498/1987: "1. Από την καταχώρηση στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιριών της εγκριτικής απόφασης της συγχώνευσης, που προβλέπεται από το άρθρο 74, επέρχονται αυτοδίκαια και ταυτόχρονα χωρίς καμία άλλη διατύπωση ... τα ακόλουθα αποτελέσματα: α) η απορροφούσα εταιρία υποκαθίσταται σε όλα γενικά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της ή των απορροφούμενων εταιριών και η μεταβίβαση αυτή εξομοιώνεται με καθολική διαδοχή ... γ) οι απορροφούμενες εταιρίες παύουν να υπάρχουν ... 2. Οι εκκρεμείς δίκες συνεχίζονται αυτοδικαίως από την απορροφούσα εταιρία ή κατ' αυτής, χωρίς καμία ειδικότερη διατύπωση από μέρους της για τη συνέχιση και χωρίς να επέρχεται, λόγω της συγχώνευσης, βιαία διακοπή της δίκης και χωρίς να απαιτείται δήλωση για την επανάληψή της ". Η έννοια της, κατά τα άνω, συγχωνεύσεως είναι ότι με αυτή η συγχωνευομένη εταιρεία παύει να υφίσταται χωρίς να μεσολαβήσει εκκαθάριση, εξαφανιζομένη ως υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων και ότι η νέα εταιρεία, ως διάδοχος των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων συνεχίζει τις εκκρεμείς δίκες (πρβλ. Ολ.ΑΠ 12/1999, 27/2007, Α.Π. 883/2012, 486/2012, 1006/2011, 1046/2011, 1818/2011). Εξάλλου, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 553 παρ. 1 στοιχ. β', 309 εδ. 1, 321, 495 παρ. 1, 74, 75 παρ.1 και 2 και 76παρ.1 του Κ.Πολ.Δ., συνάγεται ότι σε αναίρεση υπόκειται η απόφαση που έχει καταστεί τελεσίδικη, κατά το χρόνο ασκήσεως του εν λόγω ένδικου μέσου, δηλαδή κατά τον χρόνο της καταθέσεως του οικείου δικογράφου στη γραμματεία του δικαστηρίου που εξέδωσε την προσβαλλομένη απόφαση, είναι δε τελεσίδικη η απόφαση, η οποία, απεκδύοντας το δικαστή από κάθε περαιτέρω εξουσία, περατώνει τη δίκη επί της αγωγής και δεν υπόκειται στα τακτικά ένδικα μέσα της ανακοπής ερημοδικίας και της εφέσεως. Σε περίπτωση δε απλής ομοδικίας η οριστική απόφαση που εκδίδεται καθίσταται τελεσίδικη αυτοτελώς έναντι εκάστου ομοδίκου και, συνεπώς, υπόκειται σε αναίρεση κατά το μέρος που είναι τελεσίδικη, πριν δηλαδή γίνει τελεσίδικη και ως προς τους λοιπούς ομοδίκους. Αντιθέτως σε περίπτωση αναγκαστικής ομοδικίας η οριστική απόφαση προσβάλλεται παραδεκτώς με αίτηση αναιρέσεως μόνο όταν καταστεί τελεσίδικη για όλους τους ομοδίκους (Ολ.Α.Π. 902/1982, Α.Π. 658/2012, 449/2010, 578/2008, 541/2009, 7/2003). Στην προκειμένη περίπτωση, από την επιτρεπτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ., επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων, κατά το ενδιαφέρον την παρούσα υπόθεση μέρος των, προκύπτουν τα εξής: Η αναιρεσίβλητη, ανώνυμη τραπεζική εταιρεία ... με την ένδικη, από 1-6-2006 ανακοπή της, εζήτησε να μεταρρυθμιστεί, για τους αναφερομένους σ' αυτήν λόγους, ο προσβαλλόμενος πίνακας κατατάξεως δανειστών, προκειμένου να αποβληθούν απ' αυτόν οι καθ' ων η ανακοπή, δηλαδή: α) ενενήντα (90) εργαζόμενοι της οφειλέτριας - καθής η εκτέλεση ανωνύμου εταιρείας με την επωνυμία "ΕΧΤRAL ΑΕ" που τελεί σε κατάσταση πτωχεύσεως, οι οποίοι και εκπροσωπούνται από τον οριστικό σύνδικο της πτωχεύσεως, β) η ανώνυμη τραπεζική εταιρεία με την επωνυμία "ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ (ΕΛΛΑΣ) ΑΕ" που επέσπευσε τον πλειστηριασμό, (απωτέρα δικαιοπάροχος της πρώτης αναιρεσειούσης) και η πληρεξούσια δικηγόρος αυτής, Μ. Ε., ήδη δευτέρα αναιρεσείουσα, γ) το Ελληνικό Δημόσιο και δ) το Ίδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΙΚΑ), και για τα αναφερόμενα για τον καθένα εξ αυτών χρηματικά ποσά, για τα οποία κατετάχθησαν, και στη θέση τους να καταταγεί η ιδία (ανακόπτουσα), για ισόποσο μέρος των αναγγελθεισών νομίμως απαιτήσεών της που δεν κατετάχθησαν, λόγω εξαντλήσεως του πλειστηριάσματος. Επί της ανακοπής αυτής εξεδόθη ... απόφαση ... η οποία απέρριψε αυτήν. Κατά της ... αποφάσεως η ανακόπτουσα-αναιρεσίβλητη, άσκησε ... έφεση, επί της οποίας εξεδόθη η ήδη προσβαλλομένη δια της αιτήσεως αναιρέσεως απόφαση του Εφετείου Αθηνών. Με την εν λόγω απόφαση απερρίφθη η έφεση ως προς το Ίδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΙΚΑ), και ανεβλήθη η συζήτηση αυτής ως προς την κατάταξη των εργαζομένων, μέχρι να περατωθεί αμετακλήτως η εκκρεμής δίκη, που είχε ανοιγεί με την αναγγελία και την επαλήθευση των απαιτήσεων αυτών στην πτωχευτική διαδικασία. Καθόσον αφορά δε την κατάταξη: α) της επισπεύδουσας την αναγκαστική εκτέλεση εταιρείας με την επωνυμία "ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ (ΕΛΛΑΣ) ΑΕ", στη θέση της οποίας υπεισήλθε ως καθολική διάδοχός της, λόγω συγχωνεύσεως με απορρόφηση, η εταιρεία με την επωνυμία "ΜΑRFIN ΕΓΝΑΤΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΕ" (δικαιοπάροχος της πρώτης αναιρεσειούσης) και β) της δευτέρας αναιρεσειούσης η έφεση με την ιδία ως άνω απόφαση έγινε δεκτή και αφού εξαφανίσθηκε ως προς αυτές η πρωτόδικη απόφαση και έγινε δεκτή η ανακοπή, μεταρρυθμίσθηκε ο ανακοπτόμενος πίνακας με την αποβολή εξ αυτού των ανωτέρω κατά το ποσό των 34.330 ευρώ, ως εξόδων εκτελέσεως, και την κατάταξη για το ίδιο ποσό της αναιρεσιβλήτου. Η ανωτέρω απόφαση πλήττεται με την υπό κρίση αίτηση, η οποία ασκείται από την προειρημένη δικηγόρο Μ. Ε. και από την Kυπριακή Δημόσια Εταιρεία Περιωρισμένης Ευθύνης με την επωνυμία "ΜΑRFIN POPULAR BANK PUBLIC CO LTD", εδρεύουσα στη ..., ως καθολική διάδοχο, λόγω απορροφήσεως της τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΜΑRFIN ΕΓΝΑΤΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΕ", καθολικής επίσης διαδόχου της αρχικής διαδίκου ( καθ' ής ) τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ (ΕΛΛΑΣ) Α.Ε.". Ο μοναδικός λόγος της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως, όπως συμπληρώνεται και ενισχύεται με το παραδεκτώς κατατεθέν δικόγραφο προσθέτων λόγων, συνίσταται στην αναιρετική πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθμ.14 του Κ.Πολ.Δ., συνισταμένη στο ότι το Εφετείο, παρά το νόμο δεν εκήρυξε απαράδεκτη την έφεση, καθό μέρος εστρέφετο κατά της εταιρείας με την επωνυμία "ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ (ΕΛΛΑΣ) Α.Ε.", καθόσον αυτή, κατά το χρόνο ασκήσεως της εφέσεως είχε παύσει υφισταμένη, αφού είχε, δι' απορροφήσεως, συγχωνευθεί στην προρρηθείσα τραπεζική εταιρεία με την επωνυμία "ΜΑRFIN ΕΓΝΑΤΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΕ". Ο λόγος αυτός αναιρέσεως τυγχάνει αβάσιμος και απορριπτέος, διότι ναι μεν η ανωτέρω τράπεζα, κατά το χρόνο ασκήσεως της εναντίον της εφέσεως δεν υφίστατο ως νομικό πρόσωπο, αφού είχε ήδη απορροφηθεί από την "ΜΑRFIN ΕΓΝΑΤΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΕ", το γεγονός όμως αυτό δεν το εγνώριζε η εκκαλούσα ήδη αναιρεσίβλητη και για το λόγο αυτό απηύθυνε την ασκηθείσα έφεση κατ' αυτής, ως διαδίκου στην πρωτόδικη δίκη. Η άγνοιά της δε αυτή είναι προφανής, αφού από τα παραδεκτώς επισκοπούμενα διαδικαστικά έγγραφα δεν προκύπτει ότι κατά το χρόνο ασκήσεως της εφέσεως είχε με οποιοδήποτε τρόπο περιέλθει σε γνώση της η επελθούσα μεταβολή στο πρόσωπο της ως είρηται εφεσιβλήτου. Η συντελεσθείσα, ως άνω, αλλαγή περιήλθε σε γνώση της αναιρεσιβλήτου το πρώτον ενώπιον του Εφετείου, κατά την εκδίκαση της εφέσεως, οπότε εμφανίσθηκε η προειρημένη εταιρεία με την επωνυμία "ΜΑRFIN ΕΓΝΑΤΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΕ", νομίμως εκπροσωπουμένη από την δευτέρα αναιρεσείουσα δικηγόρο Μ. Ε., και εδήλωσε ότι παρίσταται ως καθολική διάδοχος της εφεσιβλήτου εταιρείας "ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ (ΕΛΛΑΣ) Α.Ε.", λόγω συγχωνεύσεως με απορρόφηση, και χωρίς να αμφισβητήσει τη νομότυπη άσκηση της εφέσεως και να προτείνει το απαράδεκτο αυτής προέβαλε πλήρη υπεράσπιση στην υπόθεση αντικρούοντας τη νομική και ουσιαστική βασιμότητα των λόγων της εφέσεως. Επομένως, με την άγνοια της αναιρεσιβλήτου και την νόμιμη παράσταση και συμμετοχή στη συζήτηση της καθολικής διαδόχου της ως άνω εφεσιβλήτου, επήλθε θεραπεία του απαραδέκτου της εφέσεως και κατόπιν αυτού το Εφετείο, κρίνοντας παραδεκτή την έφεση δεν υπέπεσε στην αποδιδομένη σ' αυτό αναιρετική πλημμέλεια της παρά το νόμο μη κηρύξεως απαραδέκτου ταύτης. Ενόψει δε της ελλείψεως οποιασδήποτε αμφισβητήσεως από τους διαδίκους περί του παραδεκτού της εφέσεως, η παράλειψη του να διαλάβει στην προσβαλλομένη απόφασή του και ειδική περί τούτου σκέψη και αιτιολογία δεν στοιχειοθετεί την αναιρετική πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθμ. 19 του Κ.Πολ.Δ. Συμπερασματικά και σε ακολουθία με όλα όσα εκτέθηκαν ανωτέρω, τόσο ο μοναδικός λόγος του αναιρετηρίου, εκ της διατάξεως του άρθρου 559 αριθμ.14 Κ.Πολ.Δ., όσο και οι πρόσθετοι λόγοι αναιρέσεως, οι οποίοι, κατ' ορθήν εκτίμηση υπάγονται στην ίδια ως άνω διάταξη, παρά την επίκληση των με αριθμούς 1, 8 και 19 διατάξεων του ιδίου ως άνω άρθρου, τυγχάνουν αβάσιμοι και απορριπτέοι. Επομένως, η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως, όπως διαμορφώθηκε με τους προσθέτους λόγους, είναι μεν τυπικά παραδεκτή, αφού η προσβαλλομένη απόφαση είναι οριστική και τελεσίδικη ως προς τις αναιρεσείουσες, πρέπει όμως να απορριφθεί ως κατ' ουσίαν αβάσιμη, να καταδικασθούν δε οι αναρεσείουσες, ως ηττώμενες (άρθρα 176, 183 και 191 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.) στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσιβλήτου, κατά τα ειδικότερα στο διατακτικό οριζόμενα. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Απορρίπτει την από 7-3-2012 αίτηση της Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης με την επωνυμία "ΜΑRFIN POPULAR BANK PUBLIC CO LTD", και της Μ. Ε. του Α., όπως διαμορφώθηκε με το από 4-2-2013 δικόγραφο προσθέτων λόγων, για αναίρεση της υπ' αριθμ.1269/2009 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Και Επιβάλλει στις αναιρεσείουσες τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ. Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα την 10η Ιουλίου 2013. Δημοσιεύθηκε σε δημοσία συνεδρίαση στο ακροατήριό του την 17η Σεπτεμβρίου 2013. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ