Αριθμός 164/2013 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Β1' Πολιτικό Τμήμα Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Βαρβάρα Κριτσωτάκη, Ανδρέα Δουλγεράκη, Νικόλαο Πάσσο και Δημήτριο Κόμη, Αρεοπαγίτες. Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 4 Δεκεμβρίου 2012, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ: Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Πήτα. Του αναιρεσιβλήτου: Π. Ξ. του Ε., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε στο ακροατήριο. Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 9-12-2005 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1058/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4514/2008 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 30-6-2009 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο η αναιρεσείουσα όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Βαρβάρα Κριτσωτάκη διάβασε την από 22-12-2010 έκθεση του ήδη αποχωρήσαντος από την Υπηρεσία Αρεοπαγίτη Παναγιώτη Κομνηνάκη, με την οποία εισηγήθηκε να γίνουν δεκτοί όλοι οι λόγοι της αιτήσεως αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Επειδή από την προσκομιζόμενη .../12-12-2011 έκθεση επιδόσεως, της δικαστικής επιμελήτριας στο Πρωτοδικείο Ροδόπης ..., προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως, καθώς και επικυρωμένο αντίγραφο της από 24-10-2011 κλήσεως με την οικεία πράξη ορισμού δικασίμου κατά την προσδιορισθείσα αρχική δικάσιμο της 6-3-2012, κατά την οποία η υπόθεση αναβλήθηκε εκ του πινακίου για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο, επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα στον αναιρεσίβλητο. Επομένως εφόσον αυτός δεν παραστάθηκε κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από τη σειρά του οικείου πινακίου, νομίμως έγινε η συζήτηση παρά την απουσία του, αφού η εγγραφή στο πινάκιο επέχει θέση κλητεύσεως και δεν ήταν απαραίτητη η εκ νέου κλήτευση του (άρθρα 576 παρ. 2, 575, 226 παρ. 4 του Κ.Πολ.Δ.). Κατά τις διατάξεις των άρθρων 101, 102, 104 παρ. 1, 106 παρ. 3 και 107 του από 13-9-1968 Οργανισμού της Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδος, που εγκρίθηκε με την υπ` αριθ. 226698/1980/6-3-1973 απόφαση του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας, δημοσιεύθηκε στο Φ.Ε.Κ. 389/2-4-1973 τεύχος β', με το Ν.Δ. 213/1973 και επέχει ισχύ νόμου, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει, οι προαγωγές στους βαθμούς του Διευθυντή και του Υποδιευθυντή ενεργούνται κατ` απόλυτη εκλογή με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Τράπεζας ύστερα από πρόταση του Διοικητή της. Ως προακτέος κατ` απόλυτη εκλογή χαρακτηρίζεται ο υπάλληλος που έχει διακριθεί μεταξύ των συναδέλφων του για το χαρακτήρα και το ήθος του και έχει επιδείξει σε πολύ υψηλό βαθμό διοικητική δεξιότητα και υπηρεσιακή ικανότητα, έκτακτη δραστηριότητα και αφοσίωση στο καθήκον και έχει παράσχει με την πρωτοβουλία, την ετοιμότητα και το ζήλο του εξαιρετικές υπηρεσίες. Το Διοικητικό Συμβούλιο για το σχηματισμό της κρίσεώς του λαμβάνει υπόψη: α) τα στοιχεία του ατομικού φακέλου του κρινομένου υπαλλήλου, β) τα στοιχεία του πειθαρχικού ελέγχου, γ) την προσωπική γνώση και τις ασφαλείς πληροφορίες των μελών του και δ) κάθε, κατά την κρίση του, χρήσιμο στοιχείο ή έγγραφο. Η κρίση του Συμβουλίου, ως άσκηση του διευθυντικού δικαιώματος του εργοδότη, υπόκειται στον έλεγχο των δικαστηρίων κατά τους ορισμούς του άρθρου 281 Α.Κ. για κατάχρηση δικαιώματος, η οποία συντρέχει όταν κατά προφανή υπέρβαση των ορίων που επιβάλλει η καλή πίστη παραλείπεται από τις προαγωγές υπάλληλος που έχει τα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα και προάγεται άλλος, έναντι του οποίου αυτός που παραλείφθηκε υπερτερεί καταφανώς σε τυπικά και ουσιαστικά προσόντα και συνεπώς η απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου είναι κατάφωρα άδικη. Στην προκείμενη περίπτωση, το Εφετείο, με την προσβαλλομένη απόφασή του, δέχθηκε τα εξής: Ο αναιρεσίβλητος είχε προσληφθεί από την αναιρεσείουσα Αγροτική Τράπεζα με σύμβαση ιδιωτικού δικαίου εξηρτημένης εργασίας, η οποία διεπόταν από τον Οργανισμό λειτουργίας των Υπηρεσιών της, την 10-12-1973 (Γενική Υπηρεσιακή Αρχαιότητα - Γ.Υ.Α.), στον Κλάδο Οικονομικών, του Κύριου Προσωπικού, ως μόνιμος υπάλληλος, με το βαθμό του Υπολογιστή. Εξελίχθηκε βαθμολογικά, κατείχε δε, από 1.5.1988, το βαθμό (100) του Τμηματάρχη Α' (Ειδική Υπηρεσιακή Αρχαιότητα - Ε.Υ.Α.), δυνάμει της 5855/1996 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Είναι πτυχιούχος της Ανωτάτης Σχολής Οικονομικών και Εμπορικών Επιστημών Α.Σ.Σ.Ο.Ε. (Τμήμα Διοικήσεως Επιχειρήσεων) και της Νομικής Σχολής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (Τμήμα Νομικό). Γνωρίζει την γαλλική γλώσσα "μέτρια", χωρίς πτυχίο, "σε βαθμό, που να μπορεί να κατανοεί κείμενα, σχετικά με την Υπηρεσία, να συντάσσει απλά κείμενα και να συνεννοείται στοιχειωδώς". Στο χρονικό διάστημα 10.12.1973 - 4.6.2005, είχε παρακολουθήσει (9) επιμορφωτικά σεμινάρια σε διάφορα θέματα τραπεζικών εργασιών, επίσης, ήταν Εισηγητής σε (1) επιμορφωτικό σεμινάριο (1985), σε (1) εκπαιδευτικό σεμινάριο (1991) και σε (4) εκπαιδευτικά προγράμματα (1987, 1988, 1993, 1994), για διάφορα θέματα τραπεζικών εργασιών, προς όφελος της αναιρεσείουσας. Συμμετείχε σε Επιτροπές και Ομάδες Εργασίας, αναγκαστικά συνεπεία της θέσεως, που κατείχε και του αντικειμένου απασχολήσεώς του (1989, 1990, 1994, 1996, 2004) ώστε δεν αποτελεί προσόν του. Άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα, στο Κατάστημα Ελευθερουπόλεως Καβάλας - Α' Κατηγορίας, ως Επόπτης Γεωργικών Συνεταιρισμών, με καθήκοντα Δημοσίου Κατηγόρου (άρθρο 82 ν.δ. 602/1914) κατά των παραβατών της Νομοθεσίας περί Συνεταιρισμών καθώς και ως υπεύθυνος του Γραφείου Υπηρεσίας Συνεταιρισμών (9.10.1975 - 18.6.1976) και στο Κατάστημα Κομοτηνής - Α' Κατηγορίας, ως Επόπτης Συνεταιρισμών και υπεύθυνος των Γραφείων υπηρεσίας Συνεταιρισμών Ιάσμου - Ξυλαγανής - Σαπών (1.7.1976 -19.2.1997), προσωρινός Αναπληρωτής Προϊσταμένου, κατά τη διάρκεια των απουσιών του Προϊσταμένου, της 2ης Επιθεωρήσεως Συνεταιρισμών (20.1.1992 - 22.5.1992, 16.8. 1993 - 29.11.1993, 15.5.1998 - 3.7.1998), Προϊστάμενος του Γραφείου Υπηρεσίας Συνεταιρισμών (20.2.1997 - 30.11.2000, με χρέη Προϊσταμένου της 2ης Επιθεωρήσεως Συνεταιρισμών από 7.7.1998 μέχρι 30.11.2000), Προϊστάμενος για θέματα χρηματοδοτήσεων και λοιπά θέματα Συνεταιριστικών Οργανώσεων, σε προσωποπαγή θέση, μετά την κατάργηση των Γραφείων Υπηρεσίας Συνεταιρισμών και Επιθεωρήσεων Συνεταιρισμών (1.12.2000 - 15.10.2003), Υποδιευθυντής (16. 10.2003 - 4.6.2005). Βαθμολογήθηκε με 394 μονάδες (1990, 1991, 1992), με 367 μονάδες (1996), με 365 μονάδες (1999) και με 395 μονάδες (1993, 1994, 1995, 1997, 1998, 2000 - 4.6. 2005), έτσι, στα οικεία Φύλλα Ποιότητος/Δελτία Αξιολογήσεως χαρακτηρίσθηκε "λίαν επαρκής (1996, 1999) και "άριστος" (1990, 1991, 1992, 1993, 1994, 1995, 1997, 1998, 2000 - 4.6. 2005). Στα Δελτία Αξιολογήσεως, ειδικότερα, στα κριτήρια "προσανατολισμός στην επίτευξη αποτελεσμάτων", "πρωτοβουλία ¬ διορατικότητα", "αναλυτική σκέψη", "συνθετική ή επαγωγική σκέψη", "επιρροή και πειθώ", "ηγεσία Ομάδας" καθώς και "επαγγελματική εμπειρία και επάρκεια" αξιολογήθηκε με (Α). Αναφέρεται, ακόμη και από τους δύο κριτές στα Φύλλα Ποιότητος, ως "άριστος υπάλληλος, με άριστη επιστημονική κατάρτιση, ευσυνείδητος, με πλούσιες εμπειρίες, δραστήριος, υπεύθυνος, με ανεπτυγμένο ενδιαφέρον για τις εργασίες της Τραπέζης, απόλυτα συνεργάσιμος, ικανός να αναλάβει καθήκοντα Διευθυντή Καταστήματος ή Προϊσταμένου Επιθεωρήσεως". Δεν έχει πειθαρχικές ποινές. Α.- Κατά τις προαγωγικές κρίσεις του Κύριου Προσωπικού της αναιρεσείουσας των μονίμων υπαλλήλων της, για την πλήρωση κενών οργανικών θέσεων, στο βαθμό του Υποδιευθυντή, του Κλάδου Οικονομικών που έλαβαν χώρα στις 17-12-2002 προήχθη ο Δ. Μ. ο οποίος είχε προσληφθεί από την αναιρεσείουσα στις 17-10-1972 (Γ.Υ.Α.). Εξελίχθηκε βαθμολογικά και κατείχε το βαθμό του Τμηματάρχη Α', από 17.10.1987 (Ε.Υ.Α.). Είναι πτυχιούχος Παιδαγωγικής Ακαδημίας Λάρισας. Γνωρίζει τη γαλλική γλώσσα, χωρίς πτυχίο, "μέτρια", ήτοι "στοιχειωδώς σε βαθμό, που να διαβάζει και να κατανοεί κείμενα σχετικά με την υπηρεσία". Στο χρονικό διάστημα 17.10.1972 - 17.12.2002, δεν είχε παρακολουθήσει επιμορφωτικά σεμινάρια. Άσκησε υπεύθυνα καθήκοντα, στο Κατάστημα Λάρισας (Α' Κατηγορίας), ως Προϊστάμενος του Γραφείου Χρηματοδοτήσεων - Δανείων (20.6. 1984 - 30.9.1984 και 1.10.1985 - 25.1.1987), Προϊστάμενος του Γραφείου Ασφαλειών (1.10.1984 - 30.9.1985), Προϊστάμενος του Γραφείου Γεωργικών Εφοδίων (26.1.1987 - 20.7.1987), Προϊστάμενος του Γραφείου Συμψηφισμού και Επιταγών (3.9.1987 - 15.1.1989), Αναπληρωτής Διευθυντής (8.2.1989 - 31.8.1990, αποσπασμένος στην Α.Ε.Ε.Γ.Α. Η ΑΓΡΟΤΙΚΗ, για το διαμέρισμα Διευθύνσεως Λάρισας από 16.1.1989 μέχρι 31.8.1990), Προϊστάμενος του Γραφείου Συμψηφισμού (3.9.1990 - 14.10.1991), Ελεγκτής (15.10.1991 - 8.5.1994), Προϊστάμενος, με απόσπαση, στην Α.Ε.Ε.Γ.Α. Η ΑΓΡΟΤΙΚΗ, για το Διαμέρισμα Διευθύνσεως Λάρισας (9.5.1994 - 11.4. 1997), Προϊστάμενος της Θυρίδας Πλατείας Ταχυδρομείου / δικαιοδοσίας του Καταστήματος Λάρισας (29.5.1997 - 17.3. 1998), Προϊστάμενος Λογιστηρίου (18.3.1998 - 19.6.2000), Διευθυντής στο Κατάστημα Ζακύνθου - Β' Κατηγορίας, με ανάθεση καθηκόντων βαθμού Υποδιευθυντή (20.6.2000 - 16. 12.2002). Στα Φύλλα Ποιότητος (1990 -1999) χαρακτηρίσθηκε "άριστος", με μονάδες 383 - 389 και αναφέρεται και από τους δύο κριτές, ως "επιμελής, υπεύθυνος και εργατικός". Στα Δελτία Αξιολογήσεως (2000 - 2002), στα κριτήρια "προσανατολισμός στην επίτευξη αποτελεσμάτων", "πρωτοβουλία - διορατικότητα", "αναλυτική σκέψη", "συνθετική ή επαγωγική σκέψη", "επιρροή και πειθώ" "ηγεσία Ομάδας" καθώς και "επαγγελματική εμπειρία και επάρκεια", αξιολογήθηκε, αντιστοίχως, με (Β), (Β), (Β), (Γ), (Α), (Β), (Β). Δεν έχει πειθαρχικές ποινές. Από τη σύγκριση και συνολική εκτίμηση των τυπικών και ουσιαστικών υπηρεσιακών προσόντων του εφεσίβλητου και του Δ. Μ. (μέχρι την 17.12.2002, ως κρίσιμο χρόνο), ο αναιρεσίβλητος, έναντι αυτού του συγκρινόμενου, υπερτερεί ως προς τους τίτλους σπουδών, την επιμόρφωση και τη συμμετοχή ως Εισηγητής σε επιμορφωτικό σεμινάριο, εκπαιδευτικό σεμινάριο και εκπαιδευτικό πρόγραμμα, προς όφελος της αναιρεσείουσας, ως προς την αξιολόγηση, καθώς και ως προς την άσκηση υπευθύνων καθηκόντων κατά το αντικείμενό τους, είναι ισοδύναμος ως προς τη γνώση ξένης γλώσσας, ενώ υστερεί κατά ένα έτος περίπου ως προς τη Γ.Υ.Α και την Ε.Υ.Α. Υπάρχει, έτσι, καταφανής υπεροχή του αναιρεσιβλήτου έναντι του Δ. Μ. ως προς τα υπηρεσιακά προσόντα και η παράλειψη προαγωγής του στις 17.12.2002 στο βαθμό του Υποδιευθυντή παρίσταται καταχρηστική κατά την έννοια του άρθρου 281 ΑΚ. Με βάση τα περιστατικά αυτά το Εφετείο έκρινε ότι ο αναιρεσίβλητος υπερτερεί καταδήλως έναντι του ανωτέρω προαχθέντος συναδέλφου του και ότι η μη προαγωγή αυτού στο βαθμό του Υποδιευθυντή από 17.12.2002, που προήχθη εκείνος, υπερβαίνει προφανώς τα αντικειμενικά όρια που τίθενται από τη διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ. Με την κρίση του αυτή το Εφετείο δεν παραβίασε με εσφαλμένη εφαρμογή την πιο πάνω διάταξη, περιέλαβε δε πλήρεις σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο, αφού σύμφωνα με τις ως άνω παραδοχές τα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα του αναιρεσίβλητου, συγκρινόμενα κατόπιν συνολικής εκτιμήσεώς τους, με εκείνα του προαχθέντος συναδέλφου του, προσδίδουν σ' αυτόν κατάδηλη έναντι εκείνου υπεροχή. Και τούτο διότι υπήρξε σαφής υπεροχή του αναιρεσιβλήτου έναντι εκείνου, ως προς τους τίτλους σπουδών, την επιμόρφωση, τη συμμετοχή ως εισηγητής σε επιμορφωτικό και εκπαιδευτικό σεμινάριο και εκπαιδευτικό πρόγραμμα, καθώς και στην άσκηση υπευθύνων καθηκόντων. Επομένως, όλοι οι λόγοι αναιρέσεως από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ είναι αβάσιμοι και πρέπει να απορριφθούν. ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Απορρίπτει την από 30-6-2009 αίτηση της Ανώνυμης Εταιρίας με την επωνυμία "Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδος" κατά της υπ' αριθμ. 4514/2008 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 13 Δεκεμβρίου 2012. Και Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 5 Φεβρουαρίου 2013. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ