Αριθμός 56/2007 ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Ε΄ ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Πολύκαρπο Βούλγαρη, Αντιπρόεδρο, Δημήτριο Κιτρίδη-Εισηγητή, Ηρακλή Κωνσταντινίδη, Κωνσταντίνο Κούκλη και Βασίλειο Κουρκάκη, Αρεοπαγίτες. Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 8 Δεκεμβρίου 2006, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Αθανασίου Κονταξή (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει την αίτηση της αναιρεσείουσας-κατηγορουμένης .... , που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Μπότση, για αναίρεση της 68347/2004 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών, με πολιτικώς ενάγουσα την Ανώνυμη Τραπεζική Εταιρία με την επωνυμία "ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε." που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, που στο ακροατήριο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο Νεκταρία Μυγιάκη. Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ΄ αυτή, και η αναιρεσείουσα-κατηγορουμένη ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 24 Φεβρουαρίου 2005 αίτησή της, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 562/2005. Αφού άκουσε Τους πληρεξουσίους δικηγόρους των διαδίκων, που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης. ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ Επειδή από τις διατάξεις των άρθρων 18 παρ.1 και 2, και 22 παρ.3 του ν.2190/1920 "περί ανωνύμων εταιριών" προκύπτει, ότι η ανώνυμη εταιρία εκπροσωπείται επί δικαστηρίου και εξωδίκως από το διοικητικό συμβούλιο, το οποίο ενεργεί συλλογικώς. Επιτρέπεται όμως να μεταβιβάσει το δικαίωμα οργανικής εκπροσωπήσεως σε μέλη του ή σε τρία πρόσωπα, αν αυτό ορίζεται στο διατακτικό. Στην περίπτωση αυτή ο τρίτος είναι υποκατάστατος του διοικητικού συμβουλίου και ενεργεί και αυτός ως όργανο εκπροσωπήσεως του νομικού προσώπου της ανώνυμης εταιρίας, κατά τα άρθρα 65, 67 και 68 ΑΚ, ήτοι σε εντελώς διαφορετική σχέση, που προβλέπεται από τα άρθρα 211 και 173 ΑΚ περί πληρεξουσιότητος και εντολής και δεν έχει ανάγκη ειδικού πληρεξουσίου εγγράφου, που απαιτείτο για κάθε άλλο πρόσωπο στις περιπτώσεις, κατά τις οποίες απαιτείται στο νόμο τέτοια εξουσιοδότηση, οπότε τα κατ΄άρθρο 18 παρ.2 του ν.2190/1920 πρόσωπα, ως καταστατικά όργανα που υποκαθιστούν το διοικητικό συμβούλιο, δικαιούνται να εκπροσωπούν την εταιρία σε ορισμένου είδους πράξεις και να υποβάλουν μήνυση ή έγκληση χωρίς ειδικό πληρεξούσιο. Εξάλλου από το άρθρο 24 του καταστατικού της Εθνικής Τραπέζης της Ελλάδος, που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα της κυβερνήσεως και από την υπ'αριθμ. 1056/22-2-1996 απόφαση του διοικητικού συμβουλίου της Εθνικής Τραπέζης της Ελλάδος προκύπτει, ότι στους διευθυντές, υποδιευθυντές και για τις υποθέσεις καταστημάτων και υποκαταστημάτων της Ε.Τ.Ε. στο διευθυντή ή υποδιευθυντή διευθυντή του καταστήματος παρέχεται ρητώς η εξουσία να εκπροσωπήσουν τη Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, που συνίσταται στο ότι αυτοί ως υποκατάστατοι του διοικητικού συμβουλίου και ως όργανα εκπροσωπήσεως δικαιούνται να υποβάλουν εξηγήσεις ενώπιον των αρμοδίων δικαστικών και εισαγγελικών λειτουργών. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την επιτρεπτή επισκόπηση των εγγράφων της δικογραφίας κατά της αναιρεσείουσας ασκήθηκε ποινική δίωξη για έκδοση ακάλυπτων επιταγών κατ΄εξακολούθηση, ήτοι 1) της υπ'αριθμ. .... επιταγής, που εκδόθηκε σε διαταγή του .... την 30-6-1999, για ποσό 2.620.000 δραχμών και ήταν πληρωτέα στην Ιονική Τράπεζα, 2) της υπ'αριθμ. .... επιταγής, που εκδόθηκε σε διαταγή της εταιρίας ".... Ο.Ε." ΤΗΝ 30-6-1999, για ποσό 3.500.000 δραχμών και ήταν πληρωτέα στην Ιονική Τράπεζα, 3) της υπ'αριθμ. .... επιταγής, που εκδόθηκε σε διαταγή της εταιρίας ".... Ο.Ε." την 22-5-1999 για ποσό 2.348.765 δραχμών και ήταν πληρωτέα στην Εμπορική Τράπεζα, 4) της υπ'αριθμ. .... επιταγής, που εκδόθηκε σε διαταγή της εταιρίας ".... Ο.Ε." την 29-5-1999 για ποσό 2.651.235 δραχμών και ήταν πληρωτέα στην Εμπορική Τράπεζα και 5) της υπ'αριθμ. .... επιταγής, που εκδόθηκε σε διαταγή της εταιρίας ".... Ο.Ε." την 15-6-1999 για ποσό 2.806.320 δραχμών και ήταν πληρωτέα στην Εμπορική Τράπεζα, των οποίων επιταγών νόμιμη κομίστρια από οπισθογράφηση, λόγω ενεχύρου, ήταν η "Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε." από την οποία εμφανίσθηκαν εμπρόθεσμα προς πληρωμή στις πληρώτριες τράπεζες, αλλά δεν πληρώθηκαν λόγω ελλείψεως διαθεσίμων κεφαλαίων. Τη σχετική έγκληση που απαιτείτο για την άσκηση της ποινικής διώξεως κατά της αναιρεσείουσας, εκδότριας με την ιδιότητα αυτής ως νομίμου εκπροσώπου της εταιρίας "ΜΙΝΙ ΓΚΑΖ ΑΒΕΕ", των παραπάνω ακάλυπτων επιταγών υπέβαλε η "Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε." με το από 28-6-1999 έγγραφο που υπογράφεται και έχει εγχειρισθεί από τον υπάλληλο της .... , διευθυντή του καταστήματος ΕΤΕ .... το οποίο αφορά η υπόθεση. Στην έγκληση αυτή αναγράφεται ότι ο .... ενεργεί ως καταστατικό όργανο, το οποίο από το άρθρο 24 του καταστατικού και την υπ'αριθμ. 1056/22-2-1996 απόφαση του διοικητικού συμβουλίου της ΕΤΕ είχε το δικαίωμα να αποφασίσει και να υποβάλλει την έγκληση, δικαιώματα που πράγματι προκύπτουν από τα επικαλούμενα έγγραφα. 'Ετσι ο ανωτέρω διευθυντής .... ενήργησε στην υπόθεση αυτή ως υποκατάστατος του διοικητικού συμβουλίου, με βάση το άρθρο 24 του καταστατικού και την υπ'αριθμ. 1056/22-2-1996 απόφαση του διοικητικού συμβουλίου της ΕΤΕ, και όχι ως πληρεξούσιος ή εντολοδόχος, ώστε να χρειάζεται να τηρήσει τις απαιτούμενες κατά νόμο διατυπώσεις για τον εντολοδόχο. Συνεπώς, το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών, που καταδίκασε με την προσβαλλόμενη απόφασή του την αναιρεσείουσα για την πράξη της εκδόσεως ακάλυπτης επιταγής κατ΄εξακολούθηση, για την οποία νομίμως είχε υποβληθεί η απαιτούμενη έγκληση, δεν υπερέβη την εξουσία του και ο από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Η' του ΚΠΔ πρώτος λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Επειδή κατά το άρθρο 1251 του ΑΚ για την ενεχύραση τίτλου σε διαταγή αρκεί οπισθογράφησή του σε διαταγή του δανειστή, χωρίς να απαιτείται άλλη έγγραφη συμφωνία, κατά δε το άρθρο 1255 του ΑΚ αν αντικείμενο του ενεχύρου είναι τίτλος σε διαταγή, ο ενεχυρούχος δανειστής έχει δικαίωμα να εισπράξει μόνος και αν ακόμη δεν έληξε το ασφαλιζόμενο χρέος. Από το συνδυασμό των διατάξεων αυτών προκύπτει, ότι με την ενεχυρική οπισθογράφηση όλων των τίτλων σε διαταγή, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και η τραπεζική επιταγή, ο δανειστής-κομιστής του τίτλου αποκτά ενέχυρο στην απαίτηση που ενσωματώνεται στον τίτλο και στον ίδιο τον τίτλο, ο ενεχυραστής οπισθογράφος παραμένει κύριος του τίτλου και ουσιαστικός δικαιούχος της απαιτήσεως απ'αυτόν, παρότι δεν κατέχει πλέον τον τίτλο, ο δε ενεχυρούχος δανειστής αποκτά με την οπισθογράφηση αυτοτελή και ανεξάρτητη οικονομική θέση έναντι του ενεχυραστή οπισθογράφου και ασκεί με βάση το ενέχυρο το δικαίωμα εισπράξεως του τίτλου και μάλιστα στο όνομά του. Από τα παραπάνω και σε συνδυασμό τους με τις διατάξεις του άρθρου 79 παρ.1 και 5 του ν. 5960/1933, όπως αυτό αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 του ν.δ. 1325/1972 και συμπληρώθηκε με το άρθρο 4 παρ.1 περ. α' του ν.2408/1996 προκύπτει, ότι ο ενεχυρούχος δανειστής και κομιστής της τραπεζικής επιταγής, κατά το χρόνο της εμφανίσεως και μη πληρωμής της, δικαιούται σε υποβολή εγκλήσεως για την προβλεπόμενη απ'αυτές αξιόποινη πράξη της εκδόσεως ακάλυπτης επιταγής. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την επιτρεπτή επισκόπηση των εγγράφων της δικογραφίας, οι ένδικες μη πληρωθείσες επιταγές, ποσού 2.620.000 δραχμών, 3.500.000 δραχμών, 2.348.765 δραχμών, 2.651.235 δραχμών και 2.806.320 δραχμών αντιστοίχως εκδόθηκαν στην Αθήνα στις 30-6-1999, 30-6-1999, 22-5-1999, 29-5-1999 και 15-6-1999 από την αναιρεσείουσα κατηγορουμένη με την ιδιότητα αυτής ως νομίμου εκπροσώπου της εταιρίας "ΜΙΝΙ ΓΚΑΖ Α.Β.Ε.Ε.", σε διαταγή .... η πρώτη και εταιρίας ".... Ο.Ε." οι υπόλοιπες και μεταβιβάσθηκε με οπισθογράφηση στην εταιρία ".... Ο.Ε.", η οποία τις μεταβίβαση με οπισθογράφηση, λόγω ενεχύρου στη δανείστριά της Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε.". 'Ετσι η ενεχυρούχος δανείστρια Ε.Τ.Ε. απέκτησε με την ως άνω οπισθογράφηση αυτοτελή και ανεξάρτητη νομική θέση έναντι της ενεχυράστριας οπισθογράφου εταιρίας ".... Ο.Ε.", συνιστάμενη με βάση το ενέχυρο στο δικαίωμα εισπράξεως των ως άνω επιταγών και μάλιστα στο όνομά της και γι'αυτό, όντας κατά τα άνω κομίστρια των εν λόγω επιταγών κατά τους χρόνους της εμφανίσεως και μη πληρωμής του, εδικαιούτο σε υποβολή εγκλήσεως για παράβαση από την αναιρεσείουσα κατηγορουμένη του άρθρου 79 του ν.5960/1933, την οποία και υπέβαλε αυτή νομίμως, κατά τα εκτιθέμενα στην προηγούμενη σκέψη. Με το να δεχτεί συνεπώς το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, ότι η ενεχυρούχος δανείστρια "Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε." ήταν νόμιμη κομίστρια των παραπάνω επιταγών και είχε δικαίωμα ως εκ τούτου προς υποβολή της κατά τα ανωτέρω υποβληθείσας εγκλήσεως, ορθώς τις προδιαληφθείσες διατάξεις ερμήνευσε και εφάρμοσε και με το να δεχθεί ως νομίμως υποβληθείσα την ως άνω έγκληση κατά της αναιρεσείουσας δεν υπερέβη την εξουσία του και γι'αυτό πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι οι από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Ε' και Η' του ΚΠΔ σχετικοί λόγοι της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως. Επειδή η απαιτούμενη από τα άρθρα 93 παρ.3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Δ' του ΚΠΔ λόγο αναιρέσεως, πρέπει να επεκτείνεται και στους αυτοτελείς ισχυρισμούς, δηλαδή τους ισχυρισμούς που προβάλλονται από τον κατηγορούμενο ή το συνήγορό του στο δικαστήριο, κατά τα άρθρα 170 παρ.2 και333 παρ.2 ΚΠΔ και τείνουν στην άρση του άδικου χαρακτήρα της πράξεως ή της ικανότητας προς καταλογισμό ή τη μείωση της ποινής. Τέτοιος όμως αυτοτελής ισχυρισμός δεν είναι ο επικαλούμενος από την κατηγορουμένη ισχυρισμός, ότι έχει κηρυχθεί σε κατάσταση πτωχεύσεως Πριν από την έκδοση των ένδικων επιταγών και ως στερούμενη εντεύθεν του δικαιώματος διαχειρίσεως και διαθέσεως της περιουσίας της απαγορευόταν σ'αυτή να εξοφλήσει οποιαδήποτε αξίωση τρίτου. Κατά συνέπεια το δικαστήριο της ουσίας δεν είχε υποχρέωση να απαντήσει επί του ισχυρισμού αυτού και μάλιστα αιτιολογημένως, ο δε περί του αντιθέτου σχετικός από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ.Δ' του ΚΠΔ λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Μετά ταύτα αφού δεν υπάρχει άλλος λόγος αναιρέσεως η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της και να καταδικασθεί η αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα (άρθρο 583 παρ.1 ΚΠΔ) και στη δικαστική δαπάνη της "Εθνικής Τραπέζης της Ελλάδος Α.Ε.", που παρέστη ως πολιτικώς ενάγουσα (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ). Για τους λόγους αυτούς Απορρίπτει την από΄24-2-2005 αίτηση της .... για αναίρεση της υπ'αριθμ. 68347/2004 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών. Και Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα, που ανέρχονται σε διακόσια είκοσι (220) ευρώ και στη δικαστική δαπάνη της πολιτικώς ενάγουσας "Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος Α.Ε.", που ορίζεται σε πεντακόσια (500) ευρώ. Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 9 Ιανουαρίου 2007. Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 12 Ιανουαρίου 2007. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ