Αριθμός 1650/2013 
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Α2' Πολιτικό Τμήμα 
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου, Γεράσιμο Φουρλάνο και Στυλιανή Γιαννούκου, Αρεοπαγίτες. 
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο κατάστημά του, στις 20 Μαΐου 2013, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: Α. Α. του Χ., συζύγου Ι. Γ., κατοίκου ..., η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.
Του αναιρεσιβλήτου: Ι. Γ. του Ε., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Βασιλακάκι με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 5-12-2008 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 19543/2011 του ίδιου Δικαστηρίου και 592/2012 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 20-6-2012 αίτησή της.
Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο ο αναιρεσίβλητος όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ευφημία Λαμπροπούλου ανέγνωσε την από 10-5-2013 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως. 
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Από το προσκομιζόμενο με επίκληση από τον αναιρεσίβλητο αντίγραφο της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως, με την κάτω αυτό παραγγελία της δικηγόρου Θεσσαλονίκης Δέσποινας Δουλγέρη για επίδοσή της προς αυτόν και με κλήση για συζήτηση κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσης δικάσιμο (20-5-2013), σε συνδυασμό με το υπάρχον στη δικογραφία .../26-6-2012 πληρεξούσιο της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ευδοξίας Μπαλιτά, με το οποίο η προαναφερθείσα δικηγόρος διορίστηκε πληρεξούσια της αναιρεσείουσας για τη διεξαγωγή της παρούσης δίκης, προκύπτει ότι η συζήτηση της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως επισπεύδεται από την αναιρεσείουσα. Εξάλλου από τα ταυτάριθμα με την παρούσα πρακτικά του δικαστηρίου τούτου προκύπτει ότι κατά την πιο πάνω δικάσιμο, κατά την οποία συζητήθηκε η υπόθεση με εκφώνησή της από τη σειρά του οικείου πινακίου, δεν εμφανίσθηκε η αναιρεσείουσα ούτε κατέθεσε δήλωση σύμφωνα με το άρθρο 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ. Επομένως πρέπει να συζητηθεί η υπόθεση παρά την απουσία της (άρθρο 576 παρ.1 Κ.Πολ.Δ.). Κατά το άρθρο 559 αριθ.1 εδ.α Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο, ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου. Για να είναι ορισμένος ο λόγος αυτός αναιρέσεως πρέπει να αναφέρεται ο συγκεκριμένος κανόνας του ουσιαστικού δικαίου που παραβιάστηκε και το αποδιδόμενο στην απόφαση νομικό σφάλμα ως προς την ερμηνεία και εφαρμογή του ουσιαστικού νόμου (Ολ.Α.Π.20/2005). Εξάλλου ο προβλεπόμενος από το άρθρο 559 αριθ.8 περ.β Κ.Πολ.Δ. λόγος αναιρέσεως ιδρύεται όταν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Με τον όρο "πράγματα" νοούνται οι αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων που συγκροτούν την ιστορική βάση (επομένως στηρίζουν το αίτημα) αγωγής, ανταγωγής, ενστάσεως ή αντενστάσεως, όχι όμως και οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής, ενστάσεως ή αντενστάσεως (Α.Π.399/2011). Περαιτέρω από τη διάταξη του άρθρου 1439 παρ.3 Α.Κ., όπως ισχύει μετά την αντικατάστασή της με το άρθρο 14 ν.3719/2008 και έχει εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση, σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 1438 και 1439 παρ.1 του ίδιου κώδικα, προκύπτει ότι εφόσον οι σύζυγοι βρίσκονται σε διάσταση συνεχώς επί δύο τουλάχιστον χρόνια, τεκμαίρεται αμάχητα ο ισχυρός κλονισμός της έγγαμης σχέσεως και το διαζύγιο μπορεί να ζητηθεί, έστω και αν ο λόγος του κλονισμού αφορά το πρόσωπο εκείνου που ενάγει για διάζευξη. Από τις πιο πάνω διατάξεις επίσης προκύπτει ότι η επίκληση της διετούς διαστάσεως είναι στοιχείο της ιστορικής βάσεως της αγωγής διαζυγίου η οποία στηρίζεται στον ανωτέρω λόγο, ο δε ισχυρισμός του εναγομένου ότι δεν έχει συμπληρωθεί η διετής διάσταση διότι αυτή άρχισε σε χρόνο μεταγενέστερο του επικαλούμενου με την αγωγή, συνιστά αιτιολογημένη άρνηση της ιστορικής βάσεως της αγωγής και όχι ένσταση. Η διετής διάσταση των συζύγων υπολογίζεται αναδρομικά από το χρόνο της πρώτης στο ακροατήριο συζητήσεως της αγωγής διαζυγίου, κατά τον οποίο και κρίνεται κατά τις διατάξεις των άρθρων 68, 69, 224, 269 και 281 Κ.Πολ.Δ. το κεκτημένο του καταγόμενου στη δίκη δικαιώματος (πρβλ. Α.Π.1322/2011). Τέλος κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.11 περ.γ Κ.Πολ.Δ. λόγος αναιρέσεως παρέχεται αν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν. Για το ορισμένο του λόγου αυτού πρέπει να αναφέρονται τα αποδεικτικά μέσα που δεν ελήφθησαν υπόψη από το δικαστήριο παρά το ότι ο αναιρεσείων τα επικαλέσθηκε και τα προσκόμισε νόμιμα ενώπιόν του. Στην προκειμένη περίπτωση με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως η αναιρεσείουσα, επικαλούμενη το άρθρο 559 αριθ.1 (εδ.α), 8 (περ.β) και 11 (περ.γ) Κ.Πολ.Δ., αποδίδει στην προσβαλλόμενη διάταξη τις πλημμέλειες ότι παραβίασε κανόνα του ουσιαστικού δικαίου, ότι δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και ότι δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που αυτή επικαλέστηκε, για τη θεμελίωσή του δε εκθέτει κατά λέξη τα εξής: "...Η αναιρεσιβαλλόμενη εσφαλμένα αποδέχθηκε ότι στοιχειοθετείται διετής διάσταση συνεχής και αδιάλειπτη στην έγγαμη σχέση εμού και του αντιδίκου. Τα ανωτέρω είναι απολύτως εσφαλμένα καθώς κατά την κατάθεση της κρινόμενης αγωγής δεν είχε εισέτι συμπληρωθεί διετία από την αποχώρηση του αντιδίκου από τη συζυγική μας οικία και την εγκατάλειψη από αυτόν της συζυγικής και οικογενειακής μας στέγης. Πολλοί δε συγγενείς και φίλοι προσπάθησαν να νουθετήσουν τον αντίδικο, ωστόσο αυτός αδιαφόρησε πλήρως για όλους, ισχυριζόμενος μάλιστα ότι εγώ επιθυμούσα το διαζύγιο... Όλα δε τα ανωτέρω θα αποδεικνύονταν πλήρως προφορικώς και εγγράφως, εάν είχα τη δυνατότητα να παραβρεθώ στην εκδίκαση της αγωγής του αντιδίκου και να προσκομίσω μαρτυρικές καταθέσεις αλλά και μάρτυρες κατά την ακροαματική διαδικασία. Ειδικότερα ουδέποτε υπήρξαν στο πρόσωπό μου οι αιτιάσεις που αναφέρονται στο δικόγραφο του αναιρεσιβλήτου, ούτε προκύπτουν αυτές από οποιοδήποτε έμπρακτο στοιχείο, πράγμα που ουδόλως έλαβε υπόψιν της η αναιρεσιβαλλόμενη.
Συνεπώς όλως εσφαλμένως και κατά παράβαση κανόνος ουσιαστικού δικαίου εδέχθη η αναιρεσιβαλλόμενη ότι έχει αποδειχθεί η διετής διάσταση από τραπέζης και κοίτης στην έγγαμη σχέση εμού και του αντιδίκου...". Ο λόγος αυτός, πέρα από τις απαραδέκτως προβαλλόμενες με αυτόν αιτιάσεις για εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων (άρθρο 561 παρ.1 Κ.Πολ.Δ.) και πέρα από τη μη νόμιμη επίκληση του ότι κρίσιμος χρόνος για τη συμπλήρωση της διετούς διαστάσεως είναι εκείνος της καταθέσεως της αγωγής και όχι της πρώτης συζητήσεώς της, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος λόγω αοριστίας και ειδικότερα: α) Κατά το πρώτο σκέλος του (από το άρθρο 559 αριθ.1 εδ.α Κ.Πολ.Δ.) διότι δεν αναφέρεται ο συγκεκριμένος κανόνας του ουσιαστικού δικαίου που κατά την αναιρεσείουσα παραβιάστηκε και το νομικό σφάλμα (υπαγωγικό ή ερμηνευτικό) στο οποίο κατ' αυτήν υπέπεσε η προσβαλλόμενη απόφαση. β) Κατά το δεύτερο σκέλος του (από το άρθρο 559 αριθ.8 περ.β Κ.Πολ.Δ.) διότι δεν αναφέρεται ο ισχυρισμός (πράγμα) που προβλήθηκε από την αναιρεσείουσα αλλά δεν ελήφθη υπόψη από το δικαστήριο. Αλλά και αν θεωρηθεί ότι ως πράγμα το οποίο δεν ελήφθη υπόψη από το δικαστήριο εννοείται ο ισχυρισμός της αναιρεσείουσας περί μη συμπληρώσεως διετούς διαστάσεως των διαδίκων και πάλι ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως νομικώς αβάσιμος διότι, κατά τα προεκτεθέντα, στη δίκη διαζυγίου λόγω υπερδιετούς διαστάσεως των διαδίκων, ο ισχυρισμός του εναγομένου ότι δεν έχει συμπληρωθεί η διετής διάσταση δεν συνιστά ένσταση και συνακόλουθα πράγμα κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ.8 περ.β Κ.Πολ.Δ. γ) Κατά το τρίτο σκέλος του (από το άρθρο 559 αριθ.11 περ.γ Κ.Πολ.Δ.) διότι δεν αναφέρεται το αποδεικτικό μέσο ή τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία, αν και προσκομίστηκαν με επίκληση από την αναιρεσείουσα, δεν ελήφθησαν υπόψη από το δικαστήριο.
Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.10 Κ.Πολ.Δ., όπως ισχύει μετά την τροποποίησή της με το άρθρο 17 παρ.2 ν.2915/2001 και έχει εν προκειμένω εφαρμογή, αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο παρά το νόμο δέχτηκε πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ως αληθινά χωρίς απόδειξη. Κατά την έννοια της διατάξεως αυτής καθιερώνεται λόγος αναιρέσεως όταν το δικαστήριο για πράγματα που δέχθηκε ως αληθινά δεν εκθέτει από ποια αποδεικτικά μέσα έχει αντλήσει την απόδειξη ή δεν έχει προσκομισθεί καμμιά απόδειξη (Α.Π.39/2010). Στην προκειμένη περίπτωση με τον πρώτο λόγο αναιρέσεως η αναιρεσείουσα, επικαλούμενη το άρθρο 559 αριθ.10 Κ.Πολ.Δ. αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι παρά το νόμο δέχτηκε πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ως αληθινά χωρίς απόδειξη, για τη θεμελίωση δε του λόγου αυτού επικαλείται κατά λέξη τα εξής: "...Ειδικότερα η αναιρεσιβαλλόμενη αγνόησε όλα αλλά τα σχετικά πραγματικά περιστατικά και αποφάνθηκε περί της θέσης μας σε διάσταση με τον αντίδικο χωρίς να λάβει υπ' όψιν της κανένα πραγματικό στοιχείο και χωρίς καμία περαιτέρω διερεύνηση. Ουδόλως έλαβε υπ' όψιν η αναιρεσιβαλλόμενη ότι ο κλονισμός της έγγαμης συμβίωσης εμού και του αντιδίκου προήλθε αποκλειστικά και μόνο από τις δικές του αντισυζυγικές ενέργειες. Είναι φανερό ότι οι πράξεις του αντιδίκου, η αδιαφορία για την κοινή μας ζωή και η επιθυμία του να με "πετάξει" και να συνεχίσει τη ζωή του ελεύθερα και χωρίς "υποχρεώσεις" ήταν οι μόνοι και αποκλειστικοί λόγοι της θέσης μας σε διάσταση με δική του και μόνο απόφαση...". Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος αφού δεν προβάλλεται ισχυρισμός ότι το δικαστήριο για πράγματα που δέχθηκε ως αληθινά δεν εξέθεσε από ποια αποδεικτικά μέσα έχει αντλήσει την απόδειξη ή ότι δεν είχε προσκομισθεί γι' αυτά καμμιά απόδειξη αλλά υπό την επίκληση του άρθρου 559 αριθ.10 Κ.Πολ.Δ., απαραδέκτως πλήττεται η ανέλεγκτη ουσιαστική κρίση του εφετείου. Τούτο δε ανεξαρτήτως του ότι, κατά τα προεκτεθέντα, στην περίπτωση υπερδιετούς διαστάσεως των συζύγων το διαζύγιο μπορεί να ζητηθεί έστω και αν ο λόγος του κλονισμού αφορά το πρόσωπο εκείνου που ενάγει για διάζευξη. Κατά το άρθρο 559 αριθ.19 Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Για να είναι ορισμένος ο λόγος αυτός αναιρέσεως πρέπει να διαλαμβάνεται στο αναιρετήριο και η εξειδίκευση του σφάλματος του δικαστηρίου, δηλαδή αν πρόκειται για παντελή έλλειψη αιτιολογίας μνεία μόνο της ελλείψεως, αν πρόκειται για ανεπαρκή αιτιολογία ποια επιπλέον περιστατικά έπρεπε να αναφέρονται ή ως προς τι υπάρχει έλλειψη του νομικού χαρακτηρισμού και αν πρόκειται για αντιφατικές αιτιολογίες ποιες είναι αυτές, σε τι συνίσταται η αντίφαση και από πού προκύπτει (Ολ.Α.Π.32/1996, Α.Π.39/2010). Στην προκειμένη περίπτωση με τον τρίτο λόγο αναιρέσεως η αναιρεσείουσα, επικαλούμενη το άρθρο 559 αριθ.1 (εδ.α) και 19 Κ.Πολ.Δ., αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι παραβίασε εκ πλαγίου κανόνες του ουσιαστικού δικαίου, για τη θεμελίωση δε του λόγου αυτού, εκθέτει κατά λέξη τα εξής: "...Η αναιρεσιβαλλόμενη όλως εσφαλμένως επιδίκασε σε εμένα το ποσό των οκτακοσίων (800) ευρώ ως δικαστικά έξοδα του αντιδίκου και για τους δύο βαθμούς δικαιοδοσίας, ενώ ο ίδιος ο αντίδικος έχει κρατήσει όλη την κινητή και ακίνητη περιουσία μας, έχει υψηλότατα εισοδήματα και διάγει βίο πλουσιοπάροχο, ενώ εγώ δεν έχω ούτε τα απαραίτητα για την κάλυψη των ιατρικών μου εξόδων. Η επιδίκαση αυτή είναι όλως εσφαλμένη και αναίτια και με έφερε να οφείλω στον ίδιο άνθρωπο που με εξόντωσε οικονομικά, αφήνοντάς με επί ξύλου κρεμάμενη για να ικανοποιήσει τις όψιμες έξεις του. Η εν λόγω διάταξη της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης καθιστά φανερό ότι η διερεύνηση των πραγματικών περιστατικών από το δικαστήριο υπήρξε πλημμελής και για αυτό το λόγο εσφαλμένη και θα πρέπει να ακυρωθεί και να εξαφανιστεί ολοσχερώς η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση...". Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος λόγω αοριστίας και ειδικότερα κατά μεν το πρώτο σκέλος του (από το άρθρο 559 αριθ.1 εδ.α Κ.Πολ.Δ.) διότι δεν αναφέρεται ο συγκεκριμένος κανόνας του ουσιαστικού δικαίου που κατά την αναιρεσείουσα παραβιάστηκε και το νομικό σφάλμα στο οποίο κατ' αυτήν υπέπεσε η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά δε το δεύτερο σκέλος του (από το άρθρο 559 αριθ.19 Κ.Πολ.Δ.) διότι δεν αναφέρεται συγκεκριμένη έλλειψη, ανεπάρκεια ή αντιφατικότητα των αιτιολογιών της προσβαλλόμενης αποφάσεως. Από τις διατάξεις των άρθρων 118 αριθ.4, 566 παρ.1 και 577 παρ.3 Κ.Πολ.Δ. προκύπτει ότι στο έγγραφο της αιτήσεως αναιρέσεως πρέπει να αναφέρεται κατά τρόπο σαφή, ορισμένο και ευσύνοπτο η νομική πλημμέλεια που αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, ώστε να είναι δυνατόν να διαπιστωθεί αν και ποιο λόγο αναιρέσεως από τους περιοριστικώς αναφερόμενους στο άρθρο 559 Κ.Πολ.Δ. θεμελιώνει η προβαλλόμενη αιτίαση. Διαφορετικά ο λόγος αναιρέσεως απορρίπτεται αυτεπαγγέλτως ως αόριστος (Ολ.Α.Π.32/1996, Α.Π.39/2010). Στην προκειμένη περίπτωση για τη θεμελίωση των λοιπών λόγων αναιρέσεως η αναιρεσείουσα ισχυρίζεται κατά λέξη τα εξής: "Επειδή σύμφωνα με τη διάταξη 560 παρ.4 Κ.Πολ.Δ. το Δικαστήριό Σας εξετάζει και αυτεπάγγελτα, ύστερα από πρόταση του Εισηγητή Αρεοπαγίτη που έχει περιληφθεί στην έγγραφη εισήγησή του, λόγο αναίρεσης από εκείνους που αναφέρονται στους αριθμούς 1, 14 και 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ.". Οι λόγοι αυτοί είναι απορριπτέοι ως απαράδεκτοι λόγω αοριστίας αφού για τη θεμελίωσή τους η αναιρεσείουσα δεν επικαλείται συγκεκριμένα περιστατικά, δεν συνιστά δε τέτοιο περιστατικό η επίκληση τής κατά το άρθρο 562 παρ.4 Κ.Πολ.Δ. δυνητικής ευχέρειας του Αρείου Πάγου να εξετάσει αυτεπαγγέλτως λόγους αναιρέσεως που δεν προτάθηκαν, περιελήφθησαν όμως στην έγγραφη εισήγηση του εισηγητή αρεοπαγίτη.
Ενόψει όλων αυτών πρέπει να απορριφθεί η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως και να καταδικασθεί η αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου σύμφωνα με το σχετικό αίτημα του τελευταίου (άρθρα 176, 183 και 191 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.). 
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ 
Απορρίπτει την από 20-6-2012 αίτηση της Α. Α. για αναίρεση της 592/2012 αποφάσεως του Εφετείου Θεσσαλονίκης.
Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ. 
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 10 Ιουλίου 2013.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 30 Ιουλίου 2013.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ